ಕಥಾ ಸಂಗಾತಿ
ಡಾ.ವೆಂಕಟೇಶ ಪಿ.ಗುಡೆಪ್ಪನವರ
“ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ದೂಳಿನಲ್ಲಿ ಅರಳಿದ ಪ್ರೀತಿ”


ಬ್ಲರ್ಬ
“ಇಲ್ಲಿ ಬರೀ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ಮಳೆಯಾಗಿ ಸುಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಬಡತನದ ಒರಟುತನದಲ್ಲೂ ಚಿಗುರಿದ ಶುದ್ಧ ಪ್ರೀತಿಯೊಂದು ಅಂದದ ಜೀವಗಳನ್ನೇ ಬೂದಿ ಮಾಡಿತು!”
ಹಸಿರಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅವಳಿ ನಗರದ ತೋಟದ ಪಕ್ಕ ಕಾರ್ಖಾನೆಯೊಂದು ತಲೆಎತ್ತಿದಾಗ, ಅಲ್ಲಿನ ಪ್ರಕೃತಿಯಷ್ಟೇ ಮನುಷ್ಯರ ಉಸಿರೂ ಕಲುಷಿತವಾಯಿತು. ಅದೇ ದೂಳಿನಲ್ಲಿ ದಿನವಿಡೀ ಬೆವರು ಹರಿಸಿ ದುಡಿಯುವ ಒರಟು ಮೈಯ ಮರಗಪ್ಪ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತ ಸಾವುಕಾರನ ಮುದ್ದಿನ ಮಗಳು ಗೌರಮ್ಮನ ನಡುವೆ ಚಿಗುರಿದ ಮೂಕ ಪ್ರೀತಿ, ವರ್ಗ-ಜಾತಿಯ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ, ವಿಧಿಯ ಕ್ರೂರ ಆಟವೆಂಬಂತೆ, ಅದೇ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಅವರ ಶ್ವಾಸಕೋಶವನ್ನು ತಿಂದುಹಾಕಿ ಮಾರಕ ‘ಕ್ಯಾನ್ಸರ್’ ಎಂಬ ಮಹಾಮಾರಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತದೆ. ಸಮಾಜದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಿಸುಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಪ್ರೇಮಿಗಳು ಕೊನೆಗೆ ಅದೇ ಬೂದಿ ಮಳೆಯ ನಡುವೆ ಒಂದೇ ಚಿತೆಯಲ್ಲಿ ಅಮರರಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಜಾತಿ-ಅಂತಸ್ತಿನ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಕರಗಿಸಿ, ಓದುಗರ ಕಣ್ಣಾಲೆಗಳನ್ನು ಒದ್ದೆ ಮಾಡುವ ಈ ಕರುಳು ಹಿಂಡುವ ಪ್ರೇಮ ಕಥೆಯೇ ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ದೂಳಿನಲ್ಲಿ ಅರಳಿದ ಪ್ರೀತಿ…
ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ದೂಳಿನಲ್ಲಿ ಅರಳಿದ ಪ್ರೀತಿ
ಅವಳಿ ನಗರಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿರುವ ಆ ಮಣ್ಣಿನ ವಾಸನೆಯೇ ಹಂಗೆ, ಅದಕ್ಕೊಂದು ಒಂಥರಾ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಗತ್ತು, ಗಮ್ಮತ್ತು. ಆದರೆ, ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಆ ಗಾಳಿಯ ಹಂಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿಹೋಗಿದೆ. ಕೆಂಪು ಮಣ್ಣಿನ ಘಮಲು ಮಾಸಿ, ಯಂತ್ರಗಳ ಗರ್ಜನೆ ಆ ಪ್ರಾಂತ್ಯವನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರನ ನೂರಾರು ಎಕರೆ ವಿಶಾಲವಾದ ತೋಟದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ದೈತ್ಯಾಕಾರದಲ್ಲಿ ತಲೆಎತ್ತಿದ ಆ ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯಂತೂ ಆ ಇಡೀ ಪ್ರದೇಶದ ಜೀವಸೆಲೆಯನ್ನು ಬತ್ತಿಸಿಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಕಣ್ಣು ಹಾಯಿಸಿದಷ್ಟು ಹಸಿರಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬಾಳೆ ತೋಟ, ಮಾವಿನ ತೋಪು, ಸಪೋಟಾ ಗಿಡಗಳು ಈಗ ಜೀವ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ನಿಂತಿವೆ. ಆ ತೋಟದ ಎಲೆಗಳ ಮೇಲೆಲ್ಲಾ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣ ಮಾಸಿ, ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಬೂದಿ ಬಣ್ಣ ಮೈಮೇಲೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಜನರ ಬದುಕು ಕೂಡ ಆ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳಿನ ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ನಲುಗಿ, ಬೂದಿಯಾಗಿಹೋಯ್ತು ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು.
ಅದೇ ತೋಟದ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ, ಬಿರು ಬೇಸಿಗೆಯ ಸುಡು ಬಿಸಿಲಿಗೂ ಕ್ಯಾರೆ ಎನ್ನದೆ ಮೈಯೆಲ್ಲಾ ಕರಗಿ ಹೋದ ಬೆವರನ್ನು ಹರಿಸಿ ದುಡಿಯುವ ಒಬ್ಬ ಅಪ್ಪಟ ಒರಟು ಮನುಷ್ಯ ಮರಗಪ್ಪ. ಎದೆಗೆ ಬಿದ್ದ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನೂ ಹೂವಿನಂತೆ ಎತ್ತುವ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟು ಮೈಕಟ್ಟು ಅವನದು. ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದ ಬಿಳಿ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ಅವನ ಇಡೀ ಮೈಯನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡು, ನೋಡಲು ಯಾವುದೋ ಶಿಲ್ಪಿಯ ಕೈಯಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ಬಿಳಿ ಕಲ್ಲಿನ ಮೂರ್ತಿಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದ. ಬಡತನದ ರೇಖೆಗಿಂತಲೂ ಕೆಳಗೆ ಹುಟ್ಟಿ, ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡಿಗೆ ದಿನಗೂಲಿ ನಂಬಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವನ ಒರಟು ಎದೆಯ ಒಳಗೆ ಮೃದುವಾದ ಹೃದಯವಿತ್ತು; ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಒಂಥರಾ ಜೀವನದ ಕಳೆಯಿತ್ತು. ಮುಖದ ಮೇಲಿನ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬಿಳಿ ಕೈಯಿಂದ ಒರೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ, ಸೂರ್ಯ ಮೂಡುವುದರಿಂದ ಹಿಡಿದು ಮುಳುಗುವವರೆಗೂ ದುಡಿಯುವುದೇ ಅವನ ಏಕೈಕ ಕಾಯಕವಾಗಿತ್ತು.
ಅದೇ ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರನ ಮುದ್ದಿನ ಹಾಗೂ ಏಕೈಕ ಮಗಳು ಗೌರಮ್ಮ. ಆ ಊರಿನ ದೊಡ್ಡ ಶ್ರೀಮಂತನ ಮಗಳಾದ್ದರಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಕೊರತೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅಪ್ಪನ ಆಸ್ತಿ-ಪಾಸ್ತಿಗೆ ಇವಳೇ ಕಣ್ಣಿನುಸಿರು, ರಾಣಿ. ಮೈತುಂಬಾ ಒಡವೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ, ಅವಳ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಅಂದವೇ ಆ ಊರಿನ ಯುವಕರ ನಿದ್ದೆಗೆಡಿಸಿತ್ತು. ಸಿಂಗಾರಗೊಂಡು ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋಗುವ ವಯಸ್ಸು ಅವಳದ್ದು. ಪಟ್ಟಣದ ದೊಡ್ಡ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸೈನ್ಸ್ ಓದುತ್ತಿದ್ದರೂ, ವಾರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ರಜೆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತಂದೆಯ ಈ ತೋಟಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ಆ ನಿಸರ್ಗದ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಿಯಂತೆ ಉಲ್ಲಾಸದಿಂದ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಬಿಳಿಯ ಸಲ್ವಾರ್ ಧರಿಸಿ, ಮುಡಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ತಾಜಾ ಮಲ್ಲಿಗೆ ಹೂವನ್ನು ಮುಡಿದು ಆಕೆ ನಡೆದುಬರುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಕಳೆಗುಂದಿದ್ದ ಆ ಸಾವುಕಾರನ ತೋಟಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ಹೊಸ ಜೀವ ಬಂದಹಾಗಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅವಳ ನಗು ಆ ಬಿಸಿಲಿನ ತಾಪವನ್ನೂ ತಣಿಸುವಂತಿತ್ತು.
ಅದೊಂದು ದಿನ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಹೊತ್ತು. ಬಿಸಿಲು ತನ್ನ ಪ್ರತಾಪವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೋರುತ್ತಿತ್ತು. ಕಾರ್ಖಾನೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದ ದೂಳು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತೇಲಾಡುತ್ತಾ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲೂ ಸುರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಮರಗಪ್ಪ ತೋಟದ ಒಂದು ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಮರದ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ಸುಸ್ತಾಗಿ ಹೋಗಿದ್ದನು. ಗಂಟಲು ಒಣಗಿಹೋಗಿತ್ತು, ಬಾಯಾರಿಕೆ ತೀವ್ರವಾಗಿತ್ತು. ನೀರು ಕುಡಿಯಲು ತೋಟದ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪುರಾತನ ಕಲ್ಲು ಬಾವಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿದನು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅಪ್ಪನಿಗೆ ಊಟ ತಂದಿದ್ದ ಗೌರಮ್ಮ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ತಣ್ಣನೆಯ ನೀರಿರುವ ತಾಮ್ರದ ಬಿಂದಿಗೆ ಹಿಡಿದು ಅದೇ ಬಾವಿಯ ಕಡೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದಳು.
ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಇಬ್ಬರ ಕಣ್ಣುಗಳೂ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ನೇರವಾಗಿ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡವು. ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತೇ ನಿಂತುಹೋದ ಅನುಭವ. ಮಾತೇ ಆಡದ ಆ ಮೂಕ ಸೆಳೆತದಲ್ಲಿ, ಇಬ್ಬರ ಮನಸ್ಸಿನ ಆಳದಲ್ಲೂ ಏನೋ ಒಂದು ಹೊಸ ಅಲೆಯೊಂದು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಬಡತನದ ಮುಖವಾಡ ಧರಿಸಿದ ಮರಗಪ್ಪನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆರಗು ಮೂಡಿದರೆ, ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ ಅಹಮಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಗೌರಮ್ಮನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾದ ಅರಿವು ಮೂಡಿತು.
ಗೌರಮ್ಮ ತನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಬಿಂದಿಗೆಯಿಂದ ತಣ್ಣನೆಯ ನೀರನ್ನು ಒಂದು ಲೋಟಕ್ಕೆ ಸುರಿದು ಮರಗಪ್ಪನ ಕಡೆಗೆ ಚಾಚುತ್ತಾ, ತನ್ನ ಮೃದು ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ನಸುನಗುತ್ತಾ ನುಡಿದಳು: “ಏನ್ಲಾ ಮರಗಪ್ಪ, ಮೈಯೆಲ್ಲಾ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ತುಂಬಿಕಂಡೈತಿ, ಗಂಟಲು ಒಣಗಿರಬೇಕಲ್ಲ, ಈ ನೀರು ಕುಡಿದು ಸ್ವಲ್ಪ ತಣ್ಣಗಾಗು.”
ಅವಳ ಆ ಸಣ್ಣ ಎರಡು ಮಾತುಗಳು ಮರಗಪ್ಪನ ಒಣಗಿದ ಗಂಟಲಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಇಡೀ ಎದೆಗೆ ತಂಪಾದ ಮಳೆಯ ಅಲೆ ಅಪ್ಪಳಿಸಿದಂತಾಯಿತು. ಕೈಲಿದ್ದ ಲೋಟವನ್ನು ನಡುಗುವ ಕೈಗಳಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ನೀರು ಕುಡಿದ ಮರಗಪ್ಪನಿಗೆ, ಜಗತ್ತಿನ ಸಮಸ್ತ ಸಿಹಿಯೂ ಆ ನೀರಿನಲ್ಲೇ ಇದ್ದಹಾಗೆನಿಸಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ಆ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ತುಂಬಿದ ಕಲುಷಿತ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲೂ ಅವರಿಬ್ಬರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿಯ ಅಪುರೂಪದ ಚಿಗುರು ಒಡೆಯಲು ಶುರುವಾಯಿತು.
ದಿನಗಳು ಕಳೆದಂತೆ ಆ ಭೇಟಿಗಳು ನಿತ್ಯದ ಅಭ್ಯಾಸವಾಯಿತು. ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿಯಿಂದ ದಿನನಿತ್ಯ ಹೊರಬರುವ ಆ ಕೆಟ್ಟ ವಾಸನೆ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ದೂಳು ಇಡೀ ಊರನ್ನೆಲ್ಲಾ ಆವರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಆ ದೂಳಿನ ಕಣ ಕಣದಲ್ಲೂ ಅವರಿಬ್ಬರ ಪ್ರೀತಿ ಮಾತ್ರ ಮಕರಂದದಂತೆ ಹರಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೋಯ್ತು. ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರನ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಮಣ್ಣೆರಚಿ, ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದ ವೇಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಬೃಹತ್ ಬಾಳೆ ತೋಟದ ದಟ್ಟ ಮರಗಳ ಮರೆಯಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರೂ ಗುಟ್ಟಾಗಿ ಮಾತುಕತೆ ಆಡಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಗೌರಮ್ಮ ತನ್ನ ಕಾಲೇಜಿನ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮರಗಪ್ಪ ತಾನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನೂ, ಈ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಬಂದು ತೋಟ ಹಾಳಾಗುತ್ತಿರುವುದರ ನೋವನ್ನೂ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದನು. ಪ್ರೀತಿ ಎನ್ನುವುದು ವರ್ಗ, ಜಾತಿ, ಬಡತನ, ಸಿರಿತನದ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಹೇಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇವರೇ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದರು.
ಆದರೆ, ಈ ಪ್ರೀತಿಯ ಹಾದಿ ಅಷ್ಟು ಸುಲಭದ್ದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಮುಳ್ಳು ಹಾಸಿದ ಹಾದಿಯಾಗಿತ್ತು. ಕಾರ್ಖಾನೆಯಿಂದ ಸದಾ ಕಾಲ ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದ ಆ ವಿಷಪೂರಿತ ಅನಿಲ, ಕೆಟ್ಟ ವಾಸನೆ ಮತ್ತು ದೂಳು ಕೇವಲ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಹಸಿರನ್ನಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅಲ್ಲಿನ ಜನರ ಉಸಿರಾಟವನ್ನೂ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹೈರಾಣು ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಬಿಳಿ ದೂಳು ಮನುಷ್ಯರ ಒಳಹೊಕ್ಕು ಶ್ವಾಸಕೋಶವನ್ನು ಗಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು, ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೂ, ಮರಗಪ್ಪ ಮತ್ತು ಗೌರಮ್ಮನ ಪ್ರೀತಿಯ ಉಸಿರು ಮಾತ್ರ ಆ ದೂಳಿನ ಮಧ್ಯೆಯೂ ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಜಗ್ಗದೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ನಿಂತಿತ್ತು….
ಅವಳಿ ನಗರಗಳ ಆ ಹವಾಮಾನ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಉಸಿರುಗಟ್ಟುವಂತಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರನ ತೋಟದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನೋಡಿದರೆ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಮೋಡ ಕವಿದಿದೆಯೋ ಅಥವಾ ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಬೂದಿ ಆವರಿಸಿದೆಯೋ ಎಂದು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚುವುದೇ ಕಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಅದೊಂದು ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯದಂತೆ ಕಂಡರೂ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಅದೊಂದು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತಿದ್ದ ಮಾರಕ ವಿಷವಾಗಿತ್ತು. ಆ ಬಿಳಿ ದೂಳು ದಿನವಿಡೀ ಮಳೆಯ ಹನಿಗಳಂತೆ ಇಡೀ ಊರಿನ ಮೇಲೆ ಸುರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಗಿಡಮರಗಳ ಎಲೆಗಳು ತಮ್ಮ ಅಸಲಿ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ಬಿಳಿಚಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಆದರೆ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಈ ವಿನಾಶದ ನಡುವೆಯೂ, ಮರಗಪ್ಪ ಮತ್ತು ಗೌರಮ್ಮನ ಪ್ರೀತಿ ಮಾತ್ರ ಆ ಬೂದಿಯ ಮಳೆಯಲ್ಲೂ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬೇರು ಬಿಟ್ಟು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು.
ದಿನಗಳು ಕಳೆದಂತೆ ಅವರ ಭೇಟಿಗಳ ಕಾತರ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. ಸಾವುಕಾರ ಸತ್ಯಪ್ಪ ತನ್ನ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ತಿಕ್ಕಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡು ದಿನದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯ ಮನೆಯ ಹೊರಗಿರುತ್ತಿದ್ದ. ಇದನ್ನೇ ಬಂಡವಾಳ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಆ ಜೋಡಿ, ತೋಟದ ಕಡೆಗೆ ಯಾರೂ ಬಾರದ ನಿರ್ಜನ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಮರಗಪ್ಪ ತನ್ನ ಒರಟು ಕೈಗಳಿಂದ ಗೌರಮ್ಮಳ ಕೈಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದಾಗ, ಆ ಕೈಗಳಲ್ಲಿನ ಬೆವರು ಮತ್ತು ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ಕೂಡ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಪವಿತ್ರವಾದ ಗಂಧದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಗೌರಮ್ಮ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ತಂದ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಮರಗಪ್ಪನ ಕೈಗೆ ನೀಡಿ, “ಇದನ್ನು ಓದು ಮರಗಪ್ಪ, ಅಕ್ಷರ ಕಲಿತರೆ ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು” ಎಂದು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅಕ್ಷರದ ಗಂಧವೇ ಇಲ್ಲದ ಮರಗಪ್ಪ, ಗೌರಮ್ಮಳಿಗಾಗಿ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಅವಳ ಆ ಮಾತುಗಳು ಅವನಿಗೆ ಜಗತ್ತಿನ ಯಾವುದೇ ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪಾಠಕ್ಕಿಂತ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು.
ಅಂದು, ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಸೈರನ್ ಭೀಕರವಾಗಿ ಮೊಳಗಿತು. ಆ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಗೂಡಿಗೆ ಹಾರಿದವು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಾಳೆ ತೋಟದ ನಡುವೆ ನಿಂತಿದ್ದ ಆ ಇಬ್ಬರ ಪ್ರೇಮಿಗಳ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಆತಂಕದ ಅಲೆ ಹರಿಯಿತು. ದೂರದಿಂದ ಕೆಲಸಗಾರನೊಬ್ಬ ಕೂಗುವ ಸದ್ದು ಕೇಳಿಸಿತು. “ಸಾವುಕಾರರು ಬರ್ತಿದಾರೆ! ಜಲ್ದಿ ಬನ್ನಿ!” ಎಂಬ ಆ ಮಾತು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಗೌರಮ್ಮನ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಭಯದ ಛಾಯೆ ಆವರಿಸಿತು. ಅವಳ ತಂದೆ ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರನ ಕೋಪದ ಬಗ್ಗೆ ಆ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿತ್ತು. ಬಡವ-ಸಿರಿವಂತರ ನಡುವಿನ ಈ ಅಂತರ ಮುರಿದುಬಿದ್ದರೆ, ಆತ ಏನು ಬೇಕಾದರೂ ಮಾಡಲು ಹಿಂದೆಮುಂದೆ ನೋಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸತ್ಯ ಅವರಿಬ್ಬರಿಗೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದಿತ್ತು.
ಆದರೂ ಆ ಭಯವೇ ಅವರ ಪ್ರೀತಿಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಲ ತುಂಬಿತು. ವಿಧಿಯ ಆಟವೇ ವಿಚಿತ್ರವಲ್ಲವೇ? ಎಷ್ಟು ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಈ ಕದ್ದುಮುಚ್ಚಿದ ಪ್ರೀತಿ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಸಾಧ್ಯ? ಒಂದು ದಿನ ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರನ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಆ ದೃಶ್ಯ ಬಿತ್ತು. ಅಂದು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಸಾವುಕಾರ ತೋಟದ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದನು. ಎಂದೂ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಆತ ಕಾರ್ಮಿಕರು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುವ ಶೆಡ್ಗಳ ಕಡೆಗೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿದನು. ದಟ್ಟವಾದ ಬಾಳೆ ಮರಗಳ ಮರೆಯಲ್ಲಿ ಗೌರಮ್ಮ ಮರಗಪ್ಪನ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡಿ ನಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಆತ ದೂರದಿಂದಲೇ ಕಣ್ಣಾರೆ ಕಂಡನು. ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸಾವುಕಾರನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಕೆಂಪಾದವು. ರಕ್ತದ ಕುದಿ ತಲೆಗೆ ಏರಿತು. ತನ್ನ ಮರ್ಯಾದೆ, ತನ್ನ ಆಸ್ತಿ, ತನ್ನ ಇಡೀ ವಂಶದ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಆ ಬಡ ಕಾರ್ಮಿಕನ ಕಾಲ್ತುಳಿತಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿತು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದ ಆತನ ಮತಿ ಭ್ರಮಣೆಯಾಯಿತು.
“ಏಯ್ ಮರಗಪ್ಪ!” ಎಂಬ ಆ ಸಿಂಹಘರ್ಜನೆ ಇಡೀ ತೋಟದಲ್ಲೇ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸಿತು. ಆ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದ ತಕ್ಷಣ ಮರಗಪ್ಪ ಮತ್ತು ಗೌರಮ್ಮ ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದರು. ಸಾವುಕಾರ ಕೋಪದಿಂದ ಹತ್ತಿರ ಬಂದು, ಮರಗಪ್ಪನ ಕಾಲರ್ ಹಿಡಿದು ಎಳೆದಾಡಿದನು. “ನನ್ನ ಮನೆತನದ ಮರ್ಯಾದೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡ್ತಿಯೇನ್ಲಾ ಬಡಪಾಯಿ ಮೂರ್ಖ? ನಿನ್ನ ಯೋಗ್ಯತೆಗೆ ನನ್ನ ಮಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುವ ಧೈರ್ಯ ಬಂತಾ?” ಎಂದು ಹರಿಹಾಯ್ದನು. ಗೌರಮ್ಮ ಮಧ್ಯೆ ಬಂದು ಅಪ್ಪನನ್ನು ತಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಳು, “ಅಪ್ಪಾ, ತಪ್ಪು ತಿಳ್ಕೋಬೇಡ, ಅವರೇನು ಮಾಡಿಲ್ಲ…” ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾ ಬೇಡಿಕೊಂಡಳು. ಆದರೆ ಆ ಕೋಪದ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಕೆಯ ಮಾತುಗಳು ಕರಗಿಹೋದವು.
ಅದೇ ರಾತ್ರಿ ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರ ತನ್ನ ಆಳುಕಾಳುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಮರಗಪ್ಪನಿಗೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡಿಸಿದನು. “ಈ ತೋಟದ ಕಡೆ ಮುಖ ಮಾಡ20ದರೆ ನಿನ್ನ ಪ್ರಾಣ ತೆಗೆಯುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿ, ಅಮಾನವೀಯವಾಗಿ ಹೊರಹಾಕಿದನು. ಮರಗಪ್ಪ ಮೈಯೆಲ್ಲಾ ರಕ್ತಗಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ, ನೋವಿನಿಂದ ನರಳುತ್ತಾ ಆ ಊರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ದೂರದ ಮತ್ತೊಂದು ಬಡಾವಣೆ ಕಡೆಗೆ ನಡೆಯಬೇಕಾಯಿತು. ಗೌರಮ್ಮಳನ್ನು ಮನೆಯ ಒಂದು ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದಿ ಮಾಡಿ, ಹೊರಗೆ ಹೋಗದಂತೆ ಕಾವಲು ಹಾಕಲಾಯಿತು. ಆ ದೊಡ್ಡ ಮನೆಯ ಗೋಡೆಗಳೇ ಅವಳಿಗೆ ಸೆರೆಮನೆಯಂತಾದವು.
ಆದರೆ, ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಅವರಿಬ್ಬರನ್ನು ಬೇರೆ ಮಾಡಿದರೂ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ದೂರ ಮಾಡಲು ಯಾರಿಂದಲೂ ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಮರಗಪ್ಪ ರಾತ್ರಿ ಹಗಲು ಗೌರಮ್ಮಳ ನೆನಪಿನಲ್ಲೇ ಕರಗಿಹೋಗುತ್ತಿದ್ದನು. ಗೌರಮ್ಮ ತನ್ನ ಕೋಣೆಯ ಕಿಟಕಿಯಿಂದ ಆ ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ದೂಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವರಿಬ್ಬರ ಪ್ರೀತಿ ಈಗ ಕೇವಲ ಕರಗುವ ಹಂತದಲ್ಲಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಅಗ್ಗಿಷ್ಟಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಂದ ಚಿನ್ನದಂತೆ ಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಆದರೆ, ಆ ಪ್ರೀತಿಯ ಪರೀಕ್ಷೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಮುಗಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ವಿಧಿಯ ಕ್ರೂರ ಕಣ್ಣುಗಳು ಅವರತ್ತಲೇ ನೆಟ್ಟಿದ್ದವು. ಕಾರ್ಖಾನೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಮಾರಕ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ಕೇವಲ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಆ ಇಬ್ಬರ ಎದೆಯಾಳದಲ್ಲೂ ತನ್ನ ಕರಾಳ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಬಿಡಲು ಶುರುಮಾಡಿತ್ತು. ದಿನನಿತ್ಯ ಆ ದೂಳನ್ನು ಉಸಿರಾಡುತ್ತಾ ಬಂದ ಮರಗಪ್ಪನ ಶ್ವಾಸಕೋಶದಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಹಾಗೆಯೇ, ಆ ತೋಟದ ಸಮೀಪವೇ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಾ ಬೆಳೆದ ಗೌರಮ್ಮನಿಗೂ ಒಣಕೆಮ್ಮು ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದ ಆ ವಿನಾಶದ ಮಳೆ, ಆ ಪ್ರೇಮಿಗಳ ದೇಹವನ್ನು ಒಳಗಿನಿಂದಲೇ ಕೊರೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತ್ತು.
ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರನ ತೋಟ ಈಗ ಹಿಂದಿನಂತೆ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿತ್ತು, ಮನುಷ್ಯರ ಅಹಂಕಾರಗಳು ಗೆದ್ದಂತೆ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಕಂಡರೂ, ಪ್ರಕೃತಿ ತನ್ನ ಕರಾಳ ಮುಖವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆರೆದಿತ್ತು. ಆ ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದ ದಪ್ಪನೆಯ ಬಿಳಿ ಬೂದಿ ಕೇವಲ ಗಿಡಮರಗಳನ್ನಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಇಡೀ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಜನರ ಉಸಿರಾಟದ ನಾಳಗಳನ್ನೇ ಬಂದ್ ಮಾಡತೊಡಗಿತ್ತು. ದಿನನಿತ್ಯ ಆ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ನೆರಳಿನಲ್ಲೇ ಬದುಕಿ, ಅದೇ ದೂಳನ್ನು ಉಸಿರಾಡಿದ ಆ ಎರಡು ಜೀವಗಳು ಈಗ ವಿಧಿಯ ಕ್ರೂರ ಆಟಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಲಿಯಾಗುವ ಅಂಚಿಗೆ ಬಂದು ನಿಂತಿದ್ದವು.
ಮರಗಪ್ಪನನ್ನು ಸಾವುಕಾರನ ಆಳುಗಳು ತೋಟದಿಂದ ಹೊಡೆದು ಹೊರಹಾಕಿದ ಬಳಿಕ, ಅವನ ಬದುಕು ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಥಪಾತಕ್ಕೆ ಜಾರಿತ್ತು. ಊರ ಹೊರಗಿನ ಒಂದು ಪಾಳುಬಿದ್ದ ಸೂರು ಇಲ್ಲದ ಗುಡಿಸಲಿನಲ್ಲಿ ಅವನು ಬದುಕು ಸಾಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಆದರೆ ಮೈಯ ಗಾಯಗಳ ನೋವಿಗಿಂತಲೂ ದೊಡ್ಡ ನೋವು ಅವನ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಮನೆಮಾಡಿತ್ತು. ಅದುವೇ ಗೌರಮ್ಮನ ಅಗಲಿಕೆಯ ನೋವು. ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಎನ್ನದೆ ಆ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳಿನಲ್ಲಿ ದುಡಿದು, ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೋದ ಮರಗಪ್ಪನಿಗೆ ವಿಧಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಪೆಟ್ಟು ಬಿತ್ತು. ಒಂದು ದಿನ ತಡರಾತ್ರಿ ಅವನ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ಉರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಬಾಯಿಂದ ನೆತ್ತರು ಕಕ್ಕುವಷ್ಟು ಭೀಕರವಾದ ಕೆಮ್ಮು ಅವನನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಕಣ್ಣುಗಳು ಮುಳುಗಿ, ಮೈಯೆಲ್ಲಾ ಒಣಗಿ ಬೋರಲಾಗಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ಕಂಡ ಆ ಊರ ಬಡವರು ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕಿದರು. ಸರಕಾರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದು ಡಾಕ್ಟರರ ಕೈಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದಾಗ, ವೈದ್ಯರು ಮುಖ ಗಂಟಿಕ್ಕಿ ಆಡಿದ ಆ ಮಾತುಗಳು ವಜ್ರದಂತೆ ಬಂದು ಅಪ್ಪಳಿಸಿದವು: “ಇವನ ಶ್ವಾಸಕೋಶ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ಮತ್ತು ನಂಜಿನಿಂದ ನುಜ್ಜುಗುಜ್ಜಾಗಿಹೋಗಿದೆ. ಇವನಿಗೆ ಬಂದಿರುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲ, ಇದು ‘ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್’. ಇನ್ನು ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳು, ಪ್ರಾಣ ಉಳಿಯುವುದು ಕಷ್ಟ.”
ಮರಗಪ್ಪನ ಸ್ಥಿತಿ ಹೀಗಿದ್ದರೆ, ಇತ್ತ ಆ ದೊಡ್ಡ ಮನೆಯ ಒಳಗೆ ಗೌರಮ್ಮನ ಗೋಳು ಹೇಳತೀರದಾಗಿತ್ತು. ಅಪ್ಪನ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಹೆದರಿ ಮನೆಯ ಕೋಣೆಯಲ್ಲೇ ಬಂದಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಕೆಗೆ ಮರಗಪ್ಪನ ನೆನಪೇ ಉಸಿರಾಗಿತ್ತು. ದಿನವಿಡೀ ಕಿಟಕಿಯಿಂದ ಆ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ದೂಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳಿಗೂ ಸಹ ದಿನಗಳು ಕಳೆದಂತೆ ಮೈಯಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ ಕುಂದುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು. ಒಣ ಕೆಮ್ಮು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಪ್ಪನಿಗೆ ಹೆದರಿ ಅದನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟಳು. ಆದರೆ ದಿನ ಕಳೆದಂತೆ ಬಾಯಿಂದ ರಕ್ತ ಬರಲು ಶುರುವಾಯಿತು. ಮನೆಯವರು ಗಾಬಗೊಂಡು ದೊಡ್ಡ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದು ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಿಸಿದಾಗ, ಡಾಕ್ಟರುಗಳು ಆಘಾತಕಾರಿ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿದರು. “ನಿಮ್ಮ ಮಗಳ ಶ್ವಾಸಕೋಶದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ಸೇರಿ, ಅದು ಮಾರಕ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಂಡಿದೆ. ರಕ್ತದಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ವಿಷ ಹರಡಿದೆ.” ಆ ಶ್ರೀಮಂತ ಸಾವುಕಾರನ ಕಾಲುಡಗಿಗೆ ಭೂಮಿ ಕುಸಿದುಹೋದಂತಾಯಿತು. ನೂರಾರು ಎಕರೆ ಆಸ್ತಿ ಇದ್ದರೇನು ಪ್ರಯೋಜನ? ತನ್ನ ಮುದ್ದಿನ ಮಗಳ ಜೀವ ಉಳಿಸಲು ಆ ಬಂಗಾರದ ಗಣಿಯೂ ಅಸಹಾಯಕವಾಯಿತು.
ಆದರೆ ವಿಧಿಯ ಲಿಪಿ ಬೇರೆ ಇತ್ತು. ಸಾವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಆ ಪ್ರೇಮಿಗಳಿಬ್ಬರ ಆಸೆ ಒಂದೇ ಆಗಿತ್ತು. ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಕಣ್ಣುತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಒಂದೇ ಒಂದು ಸಲ ಕೈಹಿಡಿದು ಮಾತನಾಡುವುದು.
ಮರಗಪ್ಪ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಬಿಳಿಯ ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೆಣವಾಗಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದನು. ಉಸಿರಾಡಲು ಪರದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಗೌರಮ್ಮಳ ಮುಖವೇ ಮರುಕಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ತೀವ್ರ ಅಶಕ್ತಳಾಗಿದ್ದ ಗೌರಮ್ಮ ತನ್ನ ಕೊನೆಯ ಆಸೆಯನ್ನು ಅಪ್ಪನ ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟಳು. “ಅಪ್ಪಾ, ನನಗೆ ಬದುಕುವ ಆಸೆಯಿಲ್ಲ. ಸೋಗಲಾಡಿ ಬದುಕುವುದಕ್ಕಿಂತ, ನಾನು ಪ್ರೀತಿಸಿದ ಆ ಮರಗಪ್ಪನನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಕಣ್ಣುತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ನನ್ನನ್ನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗು…” ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾ ಬೇಡಿಕೊಂಡಳು. ಮಗಳ ಆ ಅಳಲು ಸತ್ಯಪ್ಪ ಸಾವುಕಾರನ ಕಲ್ಲು ಹೃದಯವನ್ನೂ ಕರಗಿಸಿತು. ಆತ ಅಳುತ್ತಲೇ ಗೌರಮ್ಮಳನ್ನು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಿಂದ ಕರೆದುಕೊಂಡು, ಮರಗಪ್ಪ ಇದ್ದ ಆ ಪಾಳುಬಿದ್ದ ಕೊಠಡಿಗೆ ಬಂದು ತಲುಪಿದನು.
ಅದೊಂದು ಕರುಳು ಹಿಂಡುವ ಸಂಜೆ. ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ದೂಳು ಮಳೆಯ ಹನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಬಿಳಿಯ ಬೂದಿಯಂತೆ ಸುರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಗುಡಿಸಲಿನ ಬಾಗಿಲ ಬಳಿ ಕಾರು ನಿಂತಾಗ, ಮರಗಪ್ಪ ತನ್ನ ಅಂತಿಮ ಉಸಿರಿನಲ್ಲಿದ್ದನು. ಗೌರಮ್ಮಳನ್ನು ಅವಳ ಅಪ್ಪ ಆಧಾರವಾಗಿ ಹಿಡಿದು ಒಳಗೆ ಕರೆತಂದರು. ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಕರಗಿಹೋಗಿದ್ದ ಮರಗಪ್ಪನನ್ನು ನೋಡಿದ ಗೌರಮ್ಮನ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಕೆರೆ ಒಡೆದಂತೆ ನೀರು ಹರಿಯಿತು. ಅವಳು ಓಡಿಹೋಗಿ ಮರಗಪ್ಪನ ತಣ್ಣಗಾದ ಕೈಯನ್ನು ತನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಳು.
ಮರಗಪ್ಪ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ತನ್ನ ಮಂಕಾದ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತೆರೆದನು. ಎದುರಿಗೆ ಬಿಳಿಯ ಸಲ್ವಾರ್ ಧರಿಸಿದ್ದ, ತಾನು ಪ್ರೀತಿಸಿದ ಗೌರಮ್ಮ ನಿಂತಿದ್ದಳು. ಅವಳ ಮುಖದಲ್ಲೂ ಅದೇ ಮಾರಕ ಕಾಯಿಲೆಯ ಕಳೆಗುಂದಿದ ಛಾಯೆ ಇತ್ತು. ಮಾತೇ ಹೊರಡದ ಗಂಟಲಿನಿಂದ ಮರಗಪ್ಪ ಮೆಲ್ಲಗೆ ಗುಣಗುಣಿಸಿದನು: “ಗೌರಿ… ನೀನು… ಬಂದ್ಯಾ?”
“ಹೌದು ಮರಗಪ್ಪ… ನಿನ್ನ ಬಿಟ್ಟು ನಾನೆಂಗೆ ಇರಲಿ? ನಾವಿಬ್ಬರೂ ಈ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳಿನಲ್ಲೇ ಹುಟ್ಟಿದವರು, ಇಲ್ಲೇ ಬದುಕಿದವರು… ಈಗ ನೋಡು, ಅದೇ ದೂಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗ್ತಿದೆ…” ಎಂದು ಗೌರಮ್ಮ ಆ ಒರಟು ಕೈಯನ್ನು ತನ್ನ ಎದೆಗೆ ಒತ್ತಿಕೊಂಡು ಜೋರಾಗಿ ಅತ್ತಳು.
ಸಾವುಕಾರ ಸತ್ಯಪ್ಪ ಆ ಗುಡಿಸಲಿನ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ತನ್ನ ಮಗಳ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದನು. ಜಾತಿ, ಮರ್ಯಾದೆ, ಆಸ್ತಿ, ಅಂತಸ್ತುಗಳೆಲ್ಲಾ ಆ ಸಾವು ಬಂದು ನಿಂತಾಗ ಕೇವಲ ಮಣ್ಣಿನ ದೂಳಾಗಿ ಹೋಗಿದ್ದವು.
ಮರಗಪ್ಪನ ಕೈಯಿಂದ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಉಸಿರು ಹೊರಡತೊಡಗಿತು. ಆ ಬಿಳಿ ದೂಳು ತುಂಬಿದ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಕೊನೆಯ ಉಸಿರು ಗೌರಮ್ಮನ ಮುಖದ ಮೇಲಿನ ಬೂದಿಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ ನಿಂತಿತು. ಮರಗಪ್ಪನ ಕೈ ಗೌರಮ್ಮಳ ಕೈಯಲ್ಲೇ ಜಾರಿಹೋಯಿತು. ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯ ಜೀವ ತನ್ನ ಮುಂದೆಯೇ ಕಣ್ಣುಮುಚ್ಚಿದ್ದನ್ನು ನೋಡಿದ ಗೌರಮ್ಮ, ತಾನೂ ಆ ಒಣಗಿದ ಎದೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ತಲೆಯಿಟ್ಟು, ಕಣ್ಣೀರಿನ ಧಾರೆ ಹರಿಸುತ್ತಾ ತನ್ನ ಕೊನೆಯ ಉಸಿರನ್ನು ಎಳೆದಳು.
ಒಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಆ ಇಬ್ಬರು ಪ್ರೇಮಿಗಳು ಆ ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಬೂದಿ ಮಳೆಯ ನಡುವೆ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕೈಹಿಡಿದು ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ದೂರಸರಿದರು. ಆ ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರೆಲ್ಲಾ ಸೇರಿ ಆ ಇಬ್ಬರ ಪ್ರೇಮಿಗಳ ಮೃತದೇಹಗಳನ್ನು ಅದೇ ತೋಟದ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಚಿತೆಯಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣು ಮಾಡಿದರು. ಇಂದಿಗೂ ಆ ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ದೂಳು ಆ ಊರಿನ ಮೇಲೆ ಸುರಿಯುವಾಗ, ಅಲ್ಲಿನ ಹಿರಿಯರು ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಾ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: “ಇಲ್ಲಿ ಬರೀ ಸಿಮೆಂಟ್ ದೂಳು ಮಳೆಯಾಗಿ ಸುಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ಆ ಇಬ್ಬರು ಪ್ರೇಮಿಗಳ ಕಣ್ಣೀರು ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿ ಇಂದಿಗೂ ಆ ದೂಳಿನಲ್ಲಿ ಮಿಳಿತವಾಗಿ ಅಳುತ್ತಲೇ ಇದೆ…”
ಡಾ.ವೆಂಕಟೇಶ ಪಿ.ಗುಡೆಪ್ಪನವರ
ಕಥೆಗಾರರು /ಸಂಶೋದಕರು
ಉತ್ತೂರ-೫೮೭೩೧೩
ಮೋ.೯೯೦೨೪೫೭೩೭೧



