ಅನುವಾದ ಸಂಗಾತಿ
ಜರೀನಾ
ತೆಲುಗು ಮೂಲ : ಕವಿ ಯಾಕೂಬ್
ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ: ಕೊಡೀಹಳ್ಳಿ ಮುರಳೀಮೋಹನ್
ಜರೀನಾಗೆ ಆಗಿನ್ನೂ ಹನ್ನೊಂದು ವರ್ಷ. ಏಳನೇ ತರಗತಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಳು. ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಓದುವುದಕ್ಕಿಂತ ತನ್ನ ಸುತ್ತಲಿನ ಲೋಕವನ್ನು ಓದುವುದರಲ್ಲೇ ಅವಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿ. ಆಟಪಾಟಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಗಂಭೀರ ಸ್ವಭಾವದ ಹುಡುಗಿ. ದೊಡ್ಡವಳಾದ ಮೇಲೆ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡಬೇಕು, ತನ್ನ ಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ತಾನು ನಿಲ್ಲಬೇಕು, ತಂದೆತಾಯಿಗಳಿಗೆ ಆಸರೆಯಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಪುಟ್ಟ ಪುಟ್ಟ ಕನಸುಗಳು ಅವಳಿಗಿದ್ದವು.
ಆದರೆ ಆ ಕನಸುಗಳಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲೇನೂ ಅಂಥ ಬೆಲೆಯಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ದಿನ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ ಮನೆಯಲ್ಲೆಲ್ಲ ನೆಂಟರ ಗದ್ದಲ. ಅಡುಗೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಾಯಿ ರಜಿಯಾ ಧಾವಂತದಿಂದ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ತಂದೆ ಸಲೀಂ, ದೂರದ ಸಂಬಂಧಿ ಫಾತಿಮಾ ಬೇಗಂ ಹಾಗೂ ಅವಳ ಮಗ ಅನ್ವರ್ ಕುಳಿತಿದ್ದರು. ಜರೀನಾ ಒಳಗೆ ಬಂದ ಕೂಡಲೇ ಅವರ ಮಾತುಗಳು ನಿಂತವು.
ಆ ರಾತ್ರಿ ತಾಯಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದಾಗ ಕೇಳಿದಳು:
” ಅಮ್ಮೀ, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಏಕೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ?”
“ಒಂದು ರಿಶ್ತಾ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೀತಿದೆ ಕಣೇ…”
“ಯಾರ ರಿಶ್ತಾ?”
ಜರೀನಾ ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದು ಎದ್ದು ಕುಳಿತಳು.
“ನಿನ್ನದೇ ಬೇಟಿ”
“ನನ್ನದಾ? ಈಗಲೇ ಶಾದಿನಾ? ನಾನು ಇನ್ನೂ ಓದಬೇಕು ಅಲ್ವಾ ಅಮ್ಮಿ!”
” ಓದಿಕೊಳ್ಳುವೆಯಂತೆ ಬಿಡು. ಮೊದಲು ನಿಕಾಹ್ ಆಗಿಬಿಡಲಿ.”
“ಯಾರ ಜೊತೆ?”
“ಅನ್ವರ್ ಜೊತೆ.”
ಜರೀನಾದ ಮುಖ ಬಿಳುಚಿಕೊಂಡಿತು. ತನ್ನಿಗಿಂತ ಎಂಟು ವರ್ಷ ದೊಡ್ಡವನಿರುವ ಅನ್ವರ್ ಅನ್ನು ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೂ “ಮಾಮೂ” ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಳು.
“ಅಮ್ಮಿ, ನನಗೆ ಈ ಮದುವೆ ಬೇಡ.”
“ಏನು ಮಾತಾಡ್ತೀಯ ಜರೀನಾ! ತಿಳಿದಿರುವ ಮನೆ. ಆಸ್ತಿ-ಪಾಸ್ತಿಯೂ ಇದೆ. ನಿನಗೆ ಯಾವ ಕಷ್ಟವೂ ಇರಲ್ಲ.”
“ಪರಿಚಯದವನು ಅಂದ್ರೆ ಸಾಕಾ ಅಮ್ಮಿ? ನನಗೆ ಏನು ಬೇಕು ಎಂದು ಒಮ್ಮೆ ಆದರೂ ಕೇಳಿದ್ದೀರಾ?”
ರಜಿಯಾ ಮೌನವಾಗಿಬಿಟ್ಟಳು. ಮಗಳ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅದನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸುವುದೇ ಅವಳಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು.
ಫಾತಿಮಾ ಬೇಗಂಗೆ, ಜರೀನಾ ಸೊಸೆಯಾಗಿಬಂದರೆ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬ ಆಶೆ. ರಜಿಯಾಗೆ, ಪರಿಚಿತ ಕುಟುಂಬದ ಜೊತೆ ಸಂಬಂಧ ಬೆಳೆಸಿದರೆ ಮಗಳು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬ ಭರವಸೆ. ಆದರೆ ಅನ್ವರ್‌ಗೆ ಆಗಲೇ ನಜ್ಮಾ ಎನ್ನುವ ಹುಡುಗಿಯ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ ಇತ್ತು. ಆ ವಿಚಾರವನ್ನು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುವ ಧೈರ್ಯ ಅವನಿಗೆ ಇರಲಿಲ್ಲ.
ಅನ್ವರ್‌ಗೂ ಈ ಮದುವೆ ಇಷ್ಟವಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ತಂದೆತಾಯಿಗಳ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ತಲೆಬಾಗಿದ್ದ. ಜರೀನಾ ತನಗೆ ಪರಿಚಿತಳೇ, ಮದುವೆಯಾದರೆ ತನ್ನ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಅಂಥ ತೊಂದರೆಯೇನೂ ಆಗದು ಎಂದುಕೊಂಡ. ಜೊತೆಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬಹುದೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ. ಹೀಗೆ ಇಬ್ಬರ ಇಷ್ಟಾನಿಷ್ಟಗಳನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿ ಹಿರಿಯರು ನಿಕಾಹ್ ನೆರವೇರಿಸಿದರು.
ಮದುವೆಯ ಫೋಟೋದಲ್ಲಿ ಜರೀನಾ ನಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಕಂಡಳು. ಆದರೆ ಆ ನಗುವಿನ ಹಿಂದೆ ಭಯವಿತ್ತು. ತನ್ನ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ವಯಸ್ಸು ಕೂಡ ಬರುವ ಮೊದಲು, ಬದುಕಿನ ನಿರ್ಧಾರ ನಡೆದುಹೋಗಿತ್ತು.
ಮದುವೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವರ್‌ನ ನಡವಳಿಕೆ ಅವಳಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಯಿತು. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ. ಯಾವಾಗಲೂ ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲೇ ಮುಳುಗಿರುತ್ತಿದ್ದ. ಅವಳು ಏನಾದರೂ ಕೇಳಿದರೆ ಸಿಡುಕುತ್ತಿದ್ದ. ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಜರೀನಾ ಧೈರ್ಯ ಮಾಡಿತು.
“ಮಾಮೂ, ನಿಮಗೆ ನಾನು ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲವಾ?”
“ಈಗ ಆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಯಾಕೆ?”
“ನೀವು ನನ್ನ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡಲ್ಲ. ನನ್ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬಳಿದ್ದರೆ ನನ್ನ ಜೊತೆಗೆ ನಿಕಾಹ್ ಯಾಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರಿ?”
ಅನ್ವರ್‌ನ ಮುಖ ಬಿಗಿಯಾಯಿತು.
” ಆಗಿದ್ದು ಆಗಿಹೋಯಿತು. ಈಗ ಅವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಯೋಚಿಸಿ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ?”
“ನಿಮಗೆ ಅದು ಕಳೆಯಿಹೋದ ವಿಷಯ ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ನನಗೆ ಇದೇ ಜೀವನ, ಮಾಮೂ! ನನ್ನ ನೋವನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಲೂ ಇಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.”
“ನನ್ನ ತಲೆ ತಿನ್ನಬೇಡ. ನಿನ್ನ ಕೆಲಸ ನೀನು ನೋಡಿಕೋ.”
ಅವನು ಕೊಠಡಿಯಿಂದ ಹೊರಟುಹೋದ.
ಜರೀನಾ ಬಹಳ ಹೊತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಕೂತಿದ್ದಳು. ಅವಳಿಗೆ ಬೇಕಾಗಿದ್ದದ್ದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರೀತಿಯೇನಲ್ಲ. ತನ್ನೊಂದಿಗೆ ಮನುಷ್ಯನಂತೆ ಮಾತನಾಡುವ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ. ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಗಮನಿಸುವ ಒಬ್ಬ ಜೊತೆಗಾರ. ಆದರೆ ತಾನು ಬಯಸುತ್ತಿರುವುದೇ ಬಹುಶಃ ತುಂಬಾ ದೊಡ್ಡ ಆಸೆಯೇನೋ ಎಂದು ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಶಂಕಿಸಲು ಶುರುಮಾಡಿದಳು.
ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದುಹೋದವು. ಜರೀನಾದ ಬಾಲ್ಯ ಮದುವೆಯಲ್ಲಿ ಮುಗಿಯಿತು. ಯೌವನ ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಕರಗಿಹೋಯಿತು. ಅನ್ವರ್ ಜೊತೆಗಿನ ಸಂಬಂಧ ಹೆಸರಿಗಷ್ಟೇ ಉಳಿದಿತ್ತು. ಕೊನೆಗೆ ಒಂದು ದಿನ ತವರು ಮನೆಗೆ ಬಂದು ತಾಯಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.
“ಅಮ್ಮೀ, ನಾನು ಇನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಇರಲಾರೆ.”
“ಏನಾಯ್ತು ಬೇಟೀ? ಏನಾದರೂ ಜಗಳವಾಯಿತಾ?”
“ಜಗಳ ಇದ್ದರೆ ಇಬ್ಬರೂ ಮಾತನಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಅಲ್ವಾ ಅಮ್ಮೀ! ನಾನು ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಒಂದೇ, ಇರದಿದ್ದರೂ ಒಂದೇ. ಅವನಿಗೆ ಯಾವುದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿಲ್ಲ. ನನಗೂ ಅವನ ಜೊತೆ ಮದುವೆಯಾಗಬೇಕು ಎನ್ನುವ ಆಸೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಇಷ್ಟವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದೆ ಅಷ್ಟೇ.”
“ಗಂಡಸರೆಲ್ಲ ಅಷ್ಟೇ ಮಗಳೇ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಬ್ರ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.”
“ಎಷ್ಟು ದಿನ ಅಮ್ಮೀ? ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸಬ್ರ್ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಕಾಪುರ ಎಂದರೆ ಅವನಿಗೆ ಬೇಡವಾದ ಹೆಂಡತಿಯಾಗಿ ನನ್ನನ್ನೇ ನಾನು ಮರೆತು ಬದುಕುವುದೇನಾ?”
“ಜನ ಏನು ಹೇಳ್ತಾರೆ ಜರೀನಾ?”
“ಜನರ ಮಾತಿಗಾಗಿ ನಾನು ಬದುಕುತ್ತಿಲ್ಲ ಅಮ್ಮೀ. ಆದರೆ ನಾನು ನನ್ನನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಅದು ನಿನಗೆ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲವೇ?”
ರಜಿಯಾ ಉತ್ತರ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಮಗಳ ನೋವು ಅವಳಿಗೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ತಾನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಿರ್ಧಾರ ತಪ್ಪಾಗಿತ್ತೆಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಳ ಮನಸ್ಸು ಸಿದ್ಧವಿರಲಿಲ್ಲ.
ಜರೀನಾ ತವರುಮನೆಯಲ್ಲೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಳು. ರಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ತಳು. ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣೀರನ್ನು ಯಾರಿಗೂ ಕಾಣದಂತೆ ಒರೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಳು. ಒಂದು ದಿನ ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮುಖವನ್ನು ನೋಡಿಕೊಂಡಳು. ಅಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕನಸುಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಅಪರಿಚಿತೆಯೊಬ್ಬಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಳು.
ಆ ರಾತ್ರಿ ಅವಳು ಒಂದು ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡಳು. ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದರೆ ಓದಬೇಕು. ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವವರು ಎಲ್ಲರೂ ಮಲಗಿದ ಮೇಲೆ ಹಳೆಯ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಓದುತ್ತಿದ್ದಳು. ಮೊದಲಿಗೆ ಅಕ್ಷರಗಳ ಮೇಲೆ ಗಮನ ನಿಲ್ಲುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಪುಟ ಓದುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೋ ಓಡುತ್ತಿತ್ತು.
“ಈಗ ಓದಿ ಏನು ಸಾಧಿಸುತ್ತೇನೆ? ನನ್ನ ವಯಸ್ಸಿನವರು ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರ ಮಕ್ಕಳೇ ದೊಡ್ಡವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ನಾನು ಮಾತ್ರ ಹತ್ತನೇ ತರಗತಿಯ ಹಿಡಿದು ಕೂತಿದ್ದೇನೆ…”
ಎಂಬ ಯೋಚನೆಯಿಂದ ಪುಸ್ತಕ ಮುಚ್ಚಿಬಿಡಬೇಕು ಅನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ತನ್ನ ಜೀವನ ಎಲ್ಲೋ ಹಿಂದುಳಿದಿದೆ. ಈಗ ಎಷ್ಟೇ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಇತರರನ್ನು ತಲುಪಲಾರೆ ಎನ್ನುವುದು ಅವಳ ಭಾವನೆ.
ಆದರೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ಮತ್ತೆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ತೆರೆಯುತ್ತಿದ್ದಳು. “ನಾನು ಓದುತ್ತಿರುವುದು ಅವರನ್ನು ತಲುಪುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೇನಾ? ಅಥವಾ ನನ್ನನ್ನೇ ಮತ್ತೆ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಾ?” ಆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಅವಳನ್ನು ಚಿಂತನೆಗೆ ತಳ್ಳಿತು.
ಇತರರೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ಹೋಲಿಸಿದಾಗಲೆಲ್ಲ ಅವಳು ಸೋತಂತಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಓದಬೇಕು ಎಂದು ಕನಸು ಕಂಡಿದ್ದ ತನ್ನನ್ನೇ ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಆ ಕನಸು ಇನ್ನೂ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವುದು ಅರಿವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಜರೀನಾಗೆ ಓದು ಉದ್ಯೋಗ ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಅಗತ್ಯವೆನಿಸಲಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ತಾನು ಯೋಚಿಸಲು, ತನ್ನ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು, ತನ್ನ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಇತರರ ಕೈಗೆ ಒಪ್ಪಿಸದಿರಲು ಓದು ಬೇಕು ಎಂದು ಅವಳಿಗೆ ಅನಿಸಿತು.
ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಸಾದ ದಿನ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಬಹಳ ಹೊತ್ತು ನೋಡುತ್ತ ಕುಳಿತಿದ್ದಳು. ತನ್ನ ಹೆಸರಿನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದ “ಪಾಸ್” ಎಂಬ ಗುರುತು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಗೆಲುವೇ ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅವಳಿಗೆ ಅದು ತನ್ನ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ತಾನೇ ಹಾಕಿದ ಮೊದಲ ಸಹಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅವಳು ಅತ್ತಳು. “ಜರೀನಾ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ನೀನು ಇನ್ನೂ ನನ್ನೊಳಗೆಯೇ ಇದ್ದೀಯ. ನಿನ್ನ ಕನಸುಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ತಡವಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅವು ಇನ್ನೂ ಮುಗಿದಿಲ್ಲ…” ಎಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಹೇಳಿಕೊಂಡಳು.
ಆ ರಾತ್ರಿ ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಅವಳಿಗೆ ನೆಮ್ಮದಿಯ ನಿದ್ರೆ ಬಂತು. ಸಮಸ್ಯೆಗಳೆಲ್ಲ ಪರಿಹಾರವಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಅಲ್ಲ. ತನ್ನೊಳಗೆ ಇನ್ನೂ ಏನೋ ಉಳಿದಿದೆ ಎಂಬ ಅರಿವಿನಿಂದ. ನಂತರ ಅವಳು ದೃಢಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ ಓಪನ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಓದಲು ಆರಂಭಿಸಿದಳು.
ಆದರೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನವರು ಅವಳನ್ನು ಹಾಸ್ಯಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
“ಈಗ ಓದಿ ಏನು ಉದ್ಧಾರ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ?”
” ಸಂಸಾರವನ್ನೇ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಓದಿನಿಂದ ಏನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಾಳೆ?”
ಆ ಮಾತುಗಳು ನೋವು ತಂದರೂ, ಅವಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ತನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಮುಖ್ಯ ಎಂದು ಅವಳು ಅರಿತುಕೊಂಡಳು.
ಒಂದು ದಿನ ಅವಳ ಗೆಳತಿ ಸಲ್ಮಾ ಕೇಳಿದಳು:
“ಜರೀನಾ, ಇಷ್ಟು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಓದುತ್ತಿರೋದು ದಣಿವಾಗುವುದಿಲ್ಲವೇ?”
“ದಣಿವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನಾನು ಕೈಬಿಟ್ಟರೆ ನನ್ನ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡವರ ಮಾತೇ ಕೊನೆಯ ಮಾತಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ನನ್ನ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ನನಗೂ ಹಕ್ಕಿದೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಓದುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.”
ಸಲ್ಮಾ ಅವಳ ಕೈ ಹಿಡಿದಳು.
“ಅಲ್ಲಾಹ್ ನಿನಗೆ ಧೈರ್ಯ ಕೊಡಲಿ.”
“ಆಮೀನ್,” ಎಂದಳು ಜರೀನಾ.
ಎರಡು ಕುಟುಂಬಗಳ ನಡುವಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಲೇ ಹೋದವು. ಕೊನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಕರೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ಈ ಸಂಸಾರವನ್ನು ಉಳಿಸಬೇಕು ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದರು.
“ಮದುವೆ ಅಂದರೆ ಚಿಕ್ಕಪುಟ್ಟ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ನೀನು ಹೆಂಗಸು, ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನೇ ದೊಡ್ಡ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಬೇಕು,” ಎಂದ ದೂರದ ಸಂಬಂಧಿ ಹಮೀದ್ ಸಾಬ್.
ಜರೀನಾ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಳು:
“ಒಂದು ರಿಶ್ತಾ ಉಳಿಯಬೇಕಾದರೆ ಇಬ್ಬರೂ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಕು ಅಲ್ವಾ ಖಾಲೂ? ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಯಾರು ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ?”
ಯಾರಲ್ಲೂ ಉತ್ತರ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕುಟುಂಬದ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಅನ್ವರ್ ಸ್ವಲ್ಪಕಾಲ ಅವಳ ಜೊತೆಗೆ ಇರಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬದಲಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಭಾವಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಅನ್ವರ್ ಮತ್ತೆ ಹೊರಟುಹೋದ ಜರೀನಾವನ್ನು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಬಿಟ್ಟು.
ಸ್ವಲ್ಪ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಜರೀನಾ ಗರ್ಭಿಣಿ ಎಂಬುದು ಗೊತ್ತಾಯಿತು. ಆ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿದ ರಜಿಯಾದ ಮುಖದಲ್ಲಿ ನೆಮ್ಮದಿ ಮೂಡಿತು.
“ನೋಡಿದಿಯಾ ಬೇಟೀ! ಖುದಾ ದಾರಿ ತೋರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಮಗು ಹುಟ್ಟಿದ ಮೇಲೆ ಅನ್ವರ್ ಆದರೂ ಬದಲಾಗುತ್ತಾನೆ. ನಿನ್ನ ಮನೆಮಾತು ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.”
ಜರೀನಾ ತಾಯಿಯ ಮುಖ ನೋಡಿದಳು.
“ನನ್ನನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದ ಮನುಷ್ಯ, ಮಗುವು ಹುಟ್ಟಿದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಾನೆಯಾ ಅಮ್ಮೀ? ಹುಟ್ಟಲಿರುವ ಮಗುವನ್ನು ಒಬ್ಬನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ನಾನು ನೋಡಲಾರೆ.”
ಗಂಡು ಮಗು ಹುಟ್ಟಿತು. ಹೆಸರು ಇಮ್ರೋಜ್.
ಆ ಪುಟ್ಟ ಮಗುವಿನ ಬೆರಳುಗಳು ತನ್ನ ಕೈ ಹಿಡಿದಾಗ ಜರೀನಾಗೆ ಜೀವನ ಹೊಸ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿತು. ಅವನು ಅವಳಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ, ಜವಾಬ್ದಾರಿ, ಭವಿಷ್ಯ. ಆದರೆ ತನ್ನ ಅಪೂರ್ಣ ಬದುಕನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲ.
ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲದ ನಂತರ ಅನ್ವರ್ ನಜ್ಮಾ ಜೊತೆ ಬದುಕುತ್ತಿರುವುದು ಜರೀನಾಗೆ ತಿಳಿಯಿತು. ಜಗಳಗಳು, ಕಲಹಗಳು ಹೆಚ್ಚಾದವು. ಕೊನೆಗೆ ವಿಚ್ಛೇದನವಾಯಿತು.
ಜೀವನದಲ್ಲಿದ್ದ ಇಷ್ಟೊಂದು ಗೊಂದಲಗಳ ಮಧ್ಯೆ, ಮತ್ತೊಂದು ವಿಷಯ ಜರೀನಾ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅವಳ ಪ್ರಮೇಯವೇ ಇಲ್ಲದೆ ನುಗ್ಗಿಬಂತು.
ಮಾವನ ಮಗ, ಅಣ್ಣನ ಹೆಂಡತಿಯ ತಮ್ಮನಾದ ಹಸನ್ ಮನೆಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬರತೊಡಗಿದ. ತನ್ನ ಅಕ್ಕನನ್ನು ನೋಡಲು ಬರುತ್ತಿದ್ದವನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ದಿನಗಟ್ಟಲೆ ಅಲ್ಲೇ ತಂಗುತ್ತಿದ್ದ. ಜರೀನಾ ಮತ್ತು ಹಸನ್ ಸುಮಾರು ಒಂದೇ ವಯಸ್ಸಿನವರು. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದವರು ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಹೊರಟಿರುವಾಗ ಅವನು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಿದ್ದ. ಚಿಕ್ಕ ಇಮ್ರೋಜ್‌ನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಜರೀನಾ ಸಹ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಿದ್ದಳು.
“ಜರೀನಾ, ಇನ್ನೆಷ್ಟು ದಿನ ಹೀಗೆ ಒಬ್ಬಳೇ ಇರುತ್ತೀಯ? ಆಗಬೇಕಾದದ್ದು ಆಗಿದೆ. ಮಗುವನ್ನು ನೀನು ಒಬ್ಬಳೇ ಬೆಳೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅವನಿಗೆ ತಂದೆಯ ಕೊರತೆ ಗೊತ್ತಾಗಬಾರದು. ನನಗೆ ನೀನು ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೇ ಇಷ್ಟ. ನಾವು ಮದುವೆಯಾಗೋಣ” ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದ.
ಜರೀನಾ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದಳು. “ಹೊಸದಾಗಿ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಏನಪ್ಪಾ?” ಎಂದು ತಲೆ ಹಿಡಿದು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಳು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವನು ಹೇಳುವುದೂ ಸತ್ಯವೇ ಇರಬಹುದೇನೋ ಅನ್ನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮುಂದಿನ ಕ್ಷಣ, “ಈಗ ನನಗೆ ಇವೆಲ್ಲ ಬೇಡ. ನಾನು ಓದಬೇಕು,” ಎಂದು ತನ್ನನ್ನೇ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವನನ್ನು ಹೇಗೆ ತಡೆಯುವುದು ಎಂಬುದು ಅವಳಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
“ಹಸನ್, ನನ್ನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಸಾಕಷ್ಟು ನೋವು ಅನುಭವಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಮಗುವಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನನ್ನ ಮೇಲಿದೆ. ನಾನು ಓದಬೇಕು. ಉದ್ಯೋಗ ಪಡೆಯಬೇಕು. ಅದೇ ನನ್ನ ಗುರಿ” ಎಂದಳು
” ಹೌದು ಜರೀನಾ. ನಾವು ಇಬ್ಬರೂ ಸೇರಿ ಮಗುವಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳೋಣ. ನೀನು ಒಪ್ಕೋ,” ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದ.
“ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ನನ್ನ ಹತ್ತಿರ ಮಾತನಾಡಬೇಡ. ನಮ್ಮ ಅಬ್ಬೂ ಜೊತೆ ಮಾತಾಡು.”
ಜರೀನಾ ಹೀಗೆಂದರೆ ವಿಷಯ ಅಲ್ಲಿಗೇ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ ಎಂದುಕೊಂಡಳು. ಆದರೆ ಹಾಗಾಗಲಿಲ್ಲ. ಹಸನ್ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸಲೀಮ್ ಎದುರು ಮದುವೆಯ ವಿಷಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ. ಸಲೀಮ್ ಕೇಳಿದ. ತನ್ನ ಮಗಳ ಜೀವನ ಹೇಗಾದರೂ ಸರಿಯಾಗಬಹುದು ಎಂದುಕೊಂಡ. ಹಸನ್ ಸ್ವಂತ ಅಕ್ಕನ ಮಗ. ಪರಿಚಿತವನೇ ಅಲ್ವಾ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ತನ್ನ ತಂಗಿಯ ಬಳಿ ಮದುವೆ ವಿಷಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ.
ಆದರೆ ಅವನು ಊಹಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ನಡೆಯಿತು. ಮೊದಲು ಬೆಂಕಿಯಂತೆ ಸಿಡಿದುಬಿದ್ದವಳು ಅಣ್ಣನ ಹೆಂಡತಿ. “ತನ್ನ ತಮ್ಮನನ್ನು ಜರೀನಾ ಬಲೆಗೆ ಬೀಳಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ; ಮಗುವಿರುವ ಹೆಂಗಸನ್ನು ನನ್ನ ತಮ್ಮ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಕರ್ಮವೇನಿದೆ?” ಎಂದು ಗದ್ದಲವೆಬ್ಬಿಸಿದಳು. ಎರಡು ಮನೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ, ಸಂಬಂಧಿಕರ ಮಧ್ಯೆ ಗುಸುಗುಸುಗಳು, ಅಪವಾದಗಳು, ಕೀಳು ಆರೋಪಗಳು ಹರಡತೊಡಗಿದವು. ಕೊನೆಗೆ ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಂತೆ ಆಗಿತು. ತಪ್ಪು ಜರೀನಾದ್ದೇ. ಅವಳು ಕೆಟ್ಟವಳು. ಅವಳೇ ಹಸನ್‌ನನ್ನು ಮೋಹಿಸಿ ಈ ನಾಟಕವಾಡಿದ್ದಾಳೆ ಎಂದು. ಇನ್ನೂ ನೋವು ತಂದ ವಿಷಯವೆಂದರೆ, ಸ್ವಂತ ಅಣ್ಣ ರಫೀ ಕೂಡ ಜರೀನಾದೇ ತಪ್ಪೆಂದು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯ ಮಾತನ್ನೇ ಸಮರ್ಥಿಸಿದ.
ಇದು ಜರೀನಾಗೆ ದೊಡ್ಡ ಆಘಾತವಾಗಿತ್ತು. ಒಂಟಿ ಮಹಿಳೆಯ ಮೇಲೆ, ತನ್ನ ಸಂಬಂಧವೇ ಇಲ್ಲದ ವಿಷಯಕ್ಕೂ ಎಂತೆಂಥ ಅಪವಾದಗಳು! ಎಷ್ಟು ಅವಮಾನಗಳು! ಎಷ್ಟು ನಿಂದನೆಗಳು!
ಸಲೀಮ್ ತಲೆ ಎತ್ತಲಾಗದ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದ. ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮೌನಿಯಾಗಿಬಿಟ್ಟ. ಹಸನ್ ತನಗೇನೂ ಸಂಬಂಧವೇ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಜಾರಿಕೊಂಡ.
ಹಸನ್‌ನ ಘಟನೆಯ ನಂತರ ಜರೀನಾಳ ಹೃದಯ ಒಡೆದಂತಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅವಳು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡಳು. ಮಗನನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಲೇ ತನ್ನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದಳು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದಳು. ಎಂ.ಎ. ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದಳು. ನಂತರ ಸಂಶೋಧನೆ ಆರಂಭಿಸಿದಳು. ಮನೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಓದು, ಇಮ್ರೋಜ್‌ನ ಪಾಲನೆ – ಇವು ಮೂರನ್ನೂ ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದಳು.
ಒಂದು ದಿನ ಅವಳ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರಾದ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ರಾಮಚಂದ್ರಂ ಹೇಳಿದರು.
“ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಹಿಂದೆಗೆಯದೆ, ಅದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಎದುರಿಸಿ ನಿಲ್ಲಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತೀಯ… ನಿನ್ನ ಆತ್ಮಾಭಿಮಾನ, ಮನೋಸ್ಥೈರ್ಯ ಅದ್ಭುತವಾದದ್ದು ಜರೀನಾ. ಅದನ್ನೇ ನಾನು ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಿದ್ದು.”
“ಸರ್, ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ ಮಾತ್ರ ಅದು ಪರಿಹಾರವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಅಲ್ವಾ?”
“ನಿಜ. ಆದರೆ ಪರಿಹಾರ ಎಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ ಗೊತ್ತಾ? ನಾವು ನಮ್ಮನ್ನೇ ದೂಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವ ಜಾಗದಿಂದ.”
ಆ ಮಾತು ಜರೀನಾಳ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚೊತ್ತಿದಂತಾಯಿತು. ತನ್ನನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳದಿರುವುದು ಅನ್ವರ್‌ನ ನಿರ್ಧಾರ. ತನ್ನನ್ನು ಕೇಳದೆ ಮದುವೆ ಮಾಡಿರುವುದು ಹಿರಿಯರ ನಿರ್ಧಾರ. ತನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿರುವುದು ಅವರ ತಪ್ಪು. ಹಸನ್ ತನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ಅಪವಾದಗಳವರೆಗೆ ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿರುವುದು ಅವನ ಅವಿವೇಕ. ಆದರೆ ಆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಕೊರತೆಯೆಂದು ಭಾವಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಮಾತ್ರ ತನ್ನ ಮೇಲೆಯೇ ತಾನೇ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಅನ್ಯಾಯ ಎಂದು ಅವಳಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಯಿತು.
ಪಿಎಚ್.ಡಿ. ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ನಂತರ ಅವಳಿಗೆ ಒಂದು ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕಿಯ ಉದ್ಯೋಗ ಸಿಕ್ಕಿತು. ನೇಮಕಾತಿ ಪತ್ರವನ್ನು ತಂದೆಗೆ ತೋರಿಸಿದಳು.
“ಅಬ್ಬೂ, ನನಗೆ ಉದ್ಯೋಗ ಸಿಕ್ಕಿದೆ.”
ಸಲೀಂ ಪತ್ರವನ್ನು ಓದಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೇಳಿದರು: “ಮಾಶಾ ಅಲ್ಲಾಹ್! ತುಂಬಾ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ ಮಗಳೇ.”
ಜರೀನಾ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹೇಳಿದಳು:
“ನಾನು ಓದಬೇಕು, ಮದುವೆಯನ್ನು ಮುಂದೂಡೋಣ ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗಲೂ ನೀವು ಹೀಗೆ ಒಂದು ಮಾತು ಹೇಳಿದ್ದರೆ, ನನ್ನ ಜೀವನವೇ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಾಗಿರಬಹುದಿತ್ತು ಅಬ್ಬೂ.”
ಸಲೀಂ ತಲೆತಗ್ಗಿಸಿದರು.
“ನಿನ್ನ ಒಳ್ಳೆಯದ್ದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ ಎಂದುಕೊಂಡಿದ್ದೆವು, ಬೇಟೀ.”
“ನಿಮ್ಮ ನಿಯ್ಯತ್ ಕೆಟ್ಟದ್ದಲ್ಲ ಅಬ್ಬೂ. ಆದರೆ ಯಾರಿಗಾದರೂ ಒಳ್ಳೆಯದು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಂದು ವಿಚಾರ. ಅವರಿಗೆ ಏನು ಒಳ್ಳೆಯದು ಎಂದು ಅವರನ್ನೇ ಕೇಳುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ವಿಚಾರ.”
ಆ ಮಾತಿಗೆ ಸಲೀಂಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಕ್ಕಲಿಲ್ಲ.
ಪಿಎಚ್.ಡಿ. ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಆನಂದ್ ಪರಿಚಯವಾದ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸಮಾನತೆಗಳು, ಮಹಿಳಾ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಶಿಕ್ಷಣ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಮರಸ್ಯ ಇಂತಹ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅವನು. ಮೊದಲು ಸಂಶೋಧನೆಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಶುರುವಾದ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬದುಕಿನವರೆಗೆ ಹೋದವು. ಆನಂದ್ ತನ್ನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬಂದ ನಂತರವೂ ಜರೀನಾಗೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ವಾಸ ಮರಳಿ ಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವನ ಮಾತುಗಳು ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಅವನ ಆಲೋಚನೆಗಳಿಗೆ ಗೌರವ ಹುಟ್ಟುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅವನು “ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತೇನೆ” ಎಂದಾಗಲೆಲ್ಲಾ, ಅವಳ ಮನಸ್ಸಿನ ಎಲ್ಲೊಂದೋ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯೊಂದು ಮೊಳಗುತ್ತಿತ್ತು.
“ಮೊದಲಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಚೆನ್ನಾಗಿಯೇ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಅಲ್ವಾ? ಅನ್ವರ್, ಹಸನ್ ಕೂಡ ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿದ್ದವರೇ. ದೊಡ್ಡವರು ನನ್ನ ಒಳ್ಳೆಯದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದರು. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಜೀವನ ಏನಾಯಿತು?”
ಆನಂದ್ ತಾನೇ ಕೇಳಿದಾಗ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಳು ಕೆಲವನ್ನು ಬಚ್ಚಿಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ತನ್ನ ಭೂತಕಾಲವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿದರೆ, ಅವನು ತನ್ನನ್ನು ಬೇರೆ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡಬಹುದೆಂಬ ಭಯ. ತನಗೊಂದು ಮಗುವಿದೆ. ಒಂದು ವಿಫಲವಾದ ಮದುವೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಇದೆ. ಹಲವಾರು ಗಾಯಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಜೀವನವಿದೆ. ಇವುಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ತಿಳಿದ ನಂತರವೂ ಆನಂದ್ ತನ್ನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಾನಾ? ಅಥವಾ ತನ್ನನ್ನು ಕರುಣೆಗೆ ಪಾತ್ರಳಾದ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿ ನೋಡಿ ಜೊತೆಗಿರಲು ಬಯಸುತ್ತಾನಾ? ಅವಳಿಗೆ ಕರುಣೆ ಬೇಡವಾಗಿತ್ತು. ತನ್ನನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಯಿಯಾದ ಮಹಿಳೆ ಎಂದು ಕೊಂಡಾಡುವುದೂ ಬೇಡವಾಗಿತ್ತು. ತನ್ನ ದುರ್ಬಲತೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರೂ, ತನ್ನ ನಿರ್ಧಾರಗಳಿಗೆ ಗೌರವ ಕೊಡುವವನು ಬೇಕಾಗಿದ್ದ.
ಒಂದು ದಿನ ಆನಂದ್ ಕೇಳಿದ:
“ಜರೀನಾ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಂಬುತ್ತಿಲ್ಲ ಅನ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಏನಾದರೂ ಭಯವೇ?”
ಜರೀನಾ ಬಹಳ ಹೊತ್ತು ಮೌನವಾಗಿದ್ದಳು.
ಆಮೇಲೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹೇಳಿದಳು:
“ನಿನ್ನನ್ನು ನಂಬಬೇಕು ಅನ್ನಿಸುತ್ತದೆ ಆನಂದ್. ಆದರೆ ಒಮ್ಮೆ ನಾನು ನಂಬಿದವರೇ ನನ್ನ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲದೆ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ಈಗ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ನಂಬಬೇಕೆಂದರೆ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸೇ ಹಿಂದೆಳೆಯುತ್ತದೆ.”
“ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ನಂಬಬೇಕು ಎಂದು ನಾನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಿನಗೆ ಸಮಯ ಬೇಕಾದರೆ ತೆಗೆದುಕೋ.”
ಆ ಉತ್ತರ ಕೇಳಿ ಜರೀನಾಳ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ನೆಮ್ಮದಿ ದೊರಕಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಅವಳ ಭಯವನ್ನು ಅಳಿಸಿಹಾಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆ ಭಯದೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ಜರೀನಾಳನ್ನೇ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ. ಆದರೂ ಜರೀನಾ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲಿಲ್ಲ.”ನಾನು ಆನಂದ್‌ನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಿದ್ದೀನಾ? ಅಥವಾ ಏಕಾಂತದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಿದ್ದೀನಾ? ಅವನು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ನಾನು ನನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬಲ್ಲೇನಾ? ಅವನ ಜೊತೆ ಇರಬೇಕೆಂಬ ನಿರ್ಧಾರ ನನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಆಯ್ಕೆಯಾ, ಅಥವಾ ಒಬ್ಬ ಸಂಗಾತಿ ಬೇಕೆಂಬ ಭಯದ ಫಲಿತಾಂಶವಾ?” ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಉತ್ತರ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೇ ಅವಳಿಗೆ ಮುಖ್ಯವೆನಿಸಿತು.
ಕೊನೆಗೆ ಆನಂದ್‌ನನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದಾಗ, ಅವನು ತನ್ನ ಬದುಕನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲ್ಲ. ಅವನ ಜೊತೆ ಬದುಕಲು ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರಿಂದ. ಆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅವಳಿಗೆ ತುಂಬಾ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತು. ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಬಾರಿ ತನ್ನನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಜೊತೆ ಬದುಕುವುದು ಅಲ್ಲ. ತನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡೇ, ತನ್ನ ಗುರುತನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡೇ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಜೊತೆ ಜೀವನ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅವಳ ಬಯಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆನಂದ್ ಅವಳ ಭೂತಕಾಲಕ್ಕೆ ಗೌರವ ನೀಡಿದ. ಇಮ್ರೋಜ್ ಜೊತೆ ಸ್ನೇಹದಿಂದ ವರ್ತಿಸಿದ. ಜರೀನಾ ಹೇಳಲು ಇಷ್ಟಪಡದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೇಳು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ, ಅವಳ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಒಂದು ಸ್ಥಳ ದೊರಕಿತು.
ಮದುವೆಯ ವಿಷಯ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ತಕ್ಷಣ ವಿರೋಧ ಶುರುವಾಯಿತು. ಆನಂದ್ ಬೇರೆ ಧರ್ಮದವನೆಂದು ಅಣ್ಣ ರಫಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಆಕ್ಷೇಪಿಸಿದ.
“ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಆಗಿ ಹೋದ ಮೇಲೂ ನಿನಗೆ ಮದುವೆ ಬೇಕಾ? ನಮ್ಮ ಮಜ್ಹಬ್ ಗತಿಯೇನು?”
ಜರೀನಾ ಶಾಂತವಾಗಿ ಕೇಳಿದಳು:
“ನಾನು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಇದ್ದಾಗ ನನ್ನ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಮಜ್ಹಬ್ ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆ ಎಂದು ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಯೋಚಿಸಿದ್ದೀಯಾ ಭಾಯ್? ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಬಂದ ನಿಂದನೆ, ಅವಮಾನ, ನೋವುಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದೀಯಾ?”
” ಅವೆಲ್ಲ ಬೇರೆ ವಿಷಯಗಳು.”
“ಹೇಗೆ ಬೇರೆ? ನಾನು ಒಂಟಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ನನ್ನ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು ನನಗಿರಲಿಲ್ಲವೇ? ಈಗ ಮದುವೆಯಾಗಬೇಕೆಂದರೆ ಸಮಾಜದ ಅನುಮತಿ ಬೇಕೇ?”
ಆ ರಾತ್ರಿ ಅವಳು ತಂದೆಯ ಜೊತೆ ಸಹ ಮಾತನಾಡಿದಳು.
” ಅಬ್ಬೂ, ಆನಂದ್ ಜೊತೆಗಿನ ಬದುಕು ಸದಾ ಸುಖಮಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಾನು ಭರವಸೆ ನೀಡಲಾರೆ. ಯಾವ ಸಂಬಂಧವೂ ವಿಫಲವಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಒಂದು ಮದುವೆ ಉಳಿಯಬೇಕಾದರೆ ಹೆಂಗಸು ಮಾತ್ರ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಬದುಕುವುದರಿಂದ ಸಾಲದು. ಇಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಇರಬೇಕು.”
ಸಲೀಂ ಮೌನವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದರು.
“ಅನ್ವರ್ ಜೊತೆಗಿನ ಮದುವೆಯಲ್ಲಿಯೂ ನನ್ನ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದಿದ್ದೀರಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ನಿರ್ಧಾರಗಳಲ್ಲಿ ನಾನು ಎಲ್ಲಿದ್ದೆ? ನಿಮ್ಮ ಪ್ರೀತಿ ನನಗೆ ಗೊತ್ತು. ಇಮ್ರೋಜ್‌ನ್ನು ಬೆಳೆಸುವಲ್ಲಿ ನೀವು ನನಗೆ ಬೆನ್ನಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದೀರಿ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ಕೃತಜ್ಞಳಾಗಿರುತ್ತೇನೆ. ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ಪ್ರೀತಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನಿಮ್ಮ ಕೈಗಳಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಲಾರೆ.”
ಅವಳ ದನಿ ನಡುಗಿತು.
“ನನಗೆ ನಿಮ್ಮ ದುವಾ ಬೇಕು ಅಬ್ಬೂ. ನಿಮ್ಮ ಆಶೀರ್ವಾದ ಬೇಕು. ಅನುಮತಿ ಅಲ್ಲ. ಈ ಬಾರಿ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಲಿ, ಕೆಟ್ಟದಾಗಲಿ ಪೂರ್ಣ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನನ್ನದೇ.”
” ಬೇಟಾ! ಈಗ ನಿನ್ನದೇ ನಿರ್ಧಾರ. ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಕಷ್ಟವಾಯಿತು ಅಂದರೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬಾ. ನಾನು ಇದ್ದೇನೆ.”
ಸಲೀಂ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬಿತು. ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಮಗಳ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಅವಿಧೇಯತೆ ಕಾಣಿಸಲಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ಬದುಕನ್ನು ತಾನೇ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆತ್ಮಗೌರವ ಕಾಣಿಸಿತು.
ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಜರೀನಾ ಮತ್ತು ಆನಂದ್ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯಾದರು. ಆಡಂಬರಗಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರು ಸ್ನೇಹಿತರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರೂ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು.
ದಾಖಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸಹಿ ಹಾಕುವಾಗ ಜರೀನಾಳ ಕೈಗಳು ನಡುಗಲಿಲ್ಲ.
“ಏನು ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯ?” ಕೇಳಿದ ಆನಂದ್.
“ನನ್ನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ನನ್ನ ಸಹಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ನನಗೇ ಸೇರಿದೆ ಅನ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ.”
“ಆ ಸಹಿಗೆ ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ಗೌರವ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ.”
ಅವರು ಇಬ್ಬರೂ ಸೇರಿ ಇಮ್ರೋಜ್‌ನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಬೆಳೆಸಿದರು. ಅವನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ನೀಡಿದರು. ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಅಮೆರಿಕಾಕ್ಕೆ ಹೊರಡುವ ದಿನ ಜರೀನಾ ಮಗನನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡಳು.
“ಅಮ್ಮೀ, ನಾನು ಬೇಗನೆ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತೇನೆ,” ಎಂದ ಇಮ್ರೋಜ್.
“ಹಿಂದಿರುಗಲು ಅಲ್ಲ ಬೇಟಾ. ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಜೀವನವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಲು ನೀನು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೀಯ. ನಿನಗೆ ನೀನೇ ಹೆಮ್ಮೆಪಡುವ ಮನುಷ್ಯನಾಗಿ ಬೆಳೆಯು.”
ಮಗ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಒಳಗೆ ನಡೆದುಹೋದ ನಂತರ ಅವಳು ಕಣ್ಣೀರನ್ನು ಒರೆಸಿಕೊಂಡಳು. ಈ ಬಾರಿ ಆ ಕಣ್ಣೀರಿನಲ್ಲಿ ಅಸಹಾಯಕತೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ಮಗ ತನ್ನ ಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ತಾನೇ ನಿಲ್ಲಬಲ್ಲ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇತ್ತು.
ನಂತರ ಜರೀನಾ ಮತ್ತು ಆನಂದ್‌ಗೆ ಸಮೀರ್ ಎಂಬ ಮಗ ಹುಟ್ಟಿದ. ಒಂದು ದಿನ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಬಂದ ಸಮೀರ್ ಕೇಳಿದ:
“ಅಮ್ಮಾ, ನಾನು ದೊಡ್ಡವನಾದ ಮೇಲೆ ಏನಾಗಬೇಕು ಅಂತ ನೀನು ಹೇಳ್ತೀಯಾ?”
ಜರೀನಾ ನಕ್ಕಳು.
“ನಾನು ನಿನಗೆ ದಾರಿಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತೇನೆ ಬೇಟಾ. ಆದರೆ ಯಾವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕು ಅನ್ನೋದನ್ನು ನೀನೇ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು. ನಿನ್ನ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಬಹುದು. ನಾನು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ನಿನ್ನ ಪರವಾಗಿ ನಾನು ಬದುಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.”
ಆನಂದ್ ಅವಳತ್ತ ನೋಡಿ ಹೇಳಿದ:
“ಜರೀನಾ, ನೀನು ತುಂಬಾ ಬದಲಾಗಿದ್ದೀಯ.”
“ಇಲ್ಲ ಆನಂದ್. ನಾನು ಈಗ ನನ್ನನ್ನು ನಾನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದೇನೆ.”
ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಮಹಿಳಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಕುರಿತು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಒಂದು ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನಕ್ಕೆ ಜರೀನಾಳನ್ನು ಭಾಷಣ ಮಾಡಲು ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಯಿತು.
ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಒಬ್ಬ ಯುವತಿ ಅವಳ ಬಳಿಗೆ ಬಂದಳು.
“ಮೆಡಮ್, ನಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲೂ ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮದುವೆ ನಿಶ್ಚಯಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನನಗೆ ಓದಬೇಕು. ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.”
ಜರೀನಾ ಅವಳನ್ನು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಹೇಳಿದಳು.
“ನಿನಗೆ ಏನು ಬೇಕು ಅನ್ನೋದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೊತ್ತಿದೆಯಾ?”
“ಗೊತ್ತು ಮೆಡಮ್. ನನಗೆ ಓದಬೇಕು.”
“ಆಗ ನಿನ್ನ ಓದು ನಿನಗೆ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲು ನೀನೇ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೋ. ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸು. ನಂಬಿಕೆ ಇರುವವರ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯು. ನಿನ್ನ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೋ. ಒಬ್ಬಳೇ ಹೋರಾಡಬೇಕೆಂಬ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ.”
” ನೀವು ಇಷ್ಟೊಂದು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಹೇಗೆ ಬದಲಾದಿರಿ?”
ಜರೀನಾ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಮೌನವಾಗಿದ್ದಳು.
“ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ಬಲಿಷ್ಠಳಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ತುಂಬಾ ಅತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಭಯಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಜೀವನವೇ ಮುಗಿದಿದೆ ಎಂದುಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ. ಆದರೆ ಒಮ್ಮೆ ನನಗೆ ಆದ ಅನ್ಯಾಯ ನನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜೀವನವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಬಾರದು ಎಂಬ ಅರಿವು ಬಂದಿತು.”
ಆ ಯುವತಿ ತೆರಳಿದ ನಂತರ ಜರೀನಾ ತನ್ನ ಹನ್ನೊಂದನೇ ವಯಸ್ಸನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡಳು. ತಾನು ಬೇಡ ಎಂದರೂ ಯಾರೂ ಪರಿಗಣಿಸದ ಆ ರಾತ್ರಿ. ಅನ್ವರ್ ಜೊತೆ ಕಳೆದ ಏಕಾಂತದ ವರ್ಷಗಳು. ಇಮ್ರೋಜ್ ಹುಟ್ಟಿದಾಗ ಅನುಭವಿಸಿದ ಭಯ. ಹಸನ್ ಘಟನೆಯ ನೋವು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಏರಿದ ದಿನ. ಎಲ್ಲ ನೆನಪುಗಳು ಅವಳ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದವು.
ತನ್ನ ನೋವುಗಳೆಲ್ಲ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದ್ದವು ಎಂದು ಅವಳು ಭಾವಿಸಲಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಅನ್ಯಾಯಗಳು ತನ್ನನ್ನು ಒಳ್ಳೆಯ ಮನುಷ್ಯಳನ್ನಾಗಿಸಲು ನಡೆದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಎಂದೂ ಅವಳು ನಂಬಲಿಲ್ಲ. ಅನ್ಯಾಯ ಎಂದರೆ ಅನ್ಯಾಯವೇ. ಅದಕ್ಕೆ ಅರ್ಥ ಹುಡುಕಬೇಕಾದ ಹೊಣೆ ಬಾಧಿತೆಯದ್ದೇ ಅಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ಅನ್ಯಾಯದ ನಂತರ ತನ್ನ ಜೀವನ ಯಾವ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಸಾಗಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಹಕ್ಕು ಮಾತ್ರ ತನ್ನದೇ. ತನ್ನ ಜೀವನದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ತಿರುವು ಅನ್ವರ್‌ನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಂದದ್ದು ಅಲ್ಲ. ಆನಂದ್‌ನ್ನು ಮದುವೆಯಾದದ್ದೂ ಅಲ್ಲ. ಉದ್ಯೋಗ ಪಡೆದದ್ದೂ ಅಲ್ಲ. ಪಿಎಚ್.ಡಿ. ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದದ್ದೂ ಅಲ್ಲ. ತನ್ನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದುಃಖಕ್ಕೂ ತನ್ನನ್ನೇ ಕಾರಣವೆಂದು ದೂಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ದಿನವೇ ನಿಜವಾದ ತಿರುವು.
ಆ ದಿನವೇ ಜರೀನಾ ನಿಜವಾಗಿ ಸ್ವತಂತ್ರಳಾದಳು.
ಏಕೆಂದರೆ ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಎಂದರೆ ತನ್ನ ಇಷ್ಟದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ. ಮದುವೆಯಾಗದೇ ಇದ್ದರೂ, ಒಂದು ಸಂಬಂಧದಿಂದ ಹೊರಬಂದರೂ, ಒಬ್ಬಳೇ ಬದುಕಿದರೂ, ತನ್ನ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ತಾನೇ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ.
ತನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ತನ್ನ ಇಷ್ಟದಂತೆ ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ತನ್ನ ಬದುಕಿಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಅರ್ಥ ನೀಡುವುದು.
ಇಷ್ಟು ಕಾಲ ಜರೀನಾಳ ಬದುಕಿಗೆ ಇತರರು ಹೆಸರಿಟ್ಟರು; ಈಗ ತನ್ನ ಬದುಕಿಗೆ ತಾನೇ ಅರ್ಥ ಬರೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ.
ತೆಲುಗು ಮೂಲ : ಕವಿ ಯಾಕೂಬ್
ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ: ಕೊಡೀಹಳ್ಳಿ ಮುರಳೀಮೋಹನ್
About The Author
