- ಸಾರ್ಥಕ ಬದುಕಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಗಾತಿ

ಅಂಕಣ ಸಂಗಾತಿ

ವೀಣಾವಾಣಿ

ವೀಣಾ ಹೇಮಂತ್‌ ಗೌಡಪಾಟೀಲ್

“ಜಗವೇ ಒಂದು ನಾಟಕ ರಂಗ….

ಷೇಕ್ಸಪಿಯರ್

( ಹುಟ್ಟು ಹಬ್ಬದ ನಿಮಿತ್ತ )”

ಶೇಕ್ಸ ಪಿಯರ್ ನ ನಾಟಕವೊಂದರಲ್ಲಿ ಬರುವ
‘ ಈ ಜಗವೇ ಒಂದು ನಾಟಕ ರಂಗ,ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಇಲ್ಲಿ ನಟಿಸುವವರು’ ಎಂಬುದು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ವಾಕ್ಯವಾಗಿದೆ. ಯಾವ ರೀತಿ ಬಳಸಿದರೂ ಕೂಡ ಇದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಕಾರಣವೇ ಇದರ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದು.
ಶೇಕ್ಸ್ ಪಿಯರ್ ನ ನಾಟಕದ ಒಂದು ಪಾತ್ರವಾದ ಜಾಕ್ ಮಾನವ ಜೀವನದ ಕುರಿತಾದ ತನ್ನ ಒಂದು ಸಂವಾದದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಆಸ್ ಯು ಲೈಕ್ ಇಟ್ ಎಂಬ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಜಾಕ್ ಎಂಬ ಪಾತ್ರಧಾರಿ ಮನುಷ್ಯನ ಬದುಕಿನ ಕುರಿತಾದ ಈ ಅತ್ಯಂತ ಸರಳವಾದ ಆದರೆ ಅಷ್ಟೇ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ಈ ಹೋಲಿಕೆಯ ಮಾತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿತು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಎಲ್ಲೆಡೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡು ಹರಡಿತು. ಇಲ್ಲಿ ನಾಟಕಕಾರರಾದ ಶೇಕ್ಸ ಪಿಯರ್ ಬದುಕನ್ನೇ ಒಂದು ರಂಗಭೂಮಿಯನ್ನಾಗಿಸಿದ್ದು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಶೇಷ.

ಈ ಹೋಲಿಕೆಯು ಈ ಜಗತ್ತು ಒಂದು ನಾಟಕ ರಂಗ. ಈ ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ವಿವಿಧ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿರುವ ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಭಿನ್ನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ತನಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲೇಬೇಕು. ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅಸ್ಮಿತೆಯು ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿದ್ದು ಬದುಕಿನ ,ಹತ್ತು ಹಲವು ವಿಭಿನ್ನ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಹಾದು ಹೋಗುವ ನಾವುಗಳು ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾದ ಭಾವ,ಭಂಗಿ, ಯೋಚನೆ, ಯೋಜನೆ ಹಾಗೂ ಗ್ರಹಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತೇವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ನಡವಳಿಕೆಯು ವಿಭಿನ್ನ ಅವರ ಆಸೆ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳು ಭಾವನೆಗಳು ಬದುಕಿನ ಕುರಿತಾದ ಅವರ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಬೇರೆಯೇ ಆಗಿರುತ್ತವೆ. ತೆರೆಯ ಮೇಲೆ ಪಾತ್ರಗಳು ಬಂದು ಹೋಗುವಂತೆ ನಾವು ಕೂಡ ಬದುಕು ಎಂಬ ಈ ರಂಗಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿ ಹೊರಟು ಹೋಗುತ್ತೇವೆ.
ಈ ಸಂವಾದವು ಮುಂದುವರೆದಂತೆ ಶೇಕ್ಸ ಪಿಯರ್ ಶೈಶವಾವಸ್ತೆಯಿಂದ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದವರೆಗಿನ ಮನುಷ್ಯನ ಬದುಕಿನ ಏಳು ಹಂತಗಳನ್ನು ಪಾತ್ರಧಾರಿಯ ಮೂಲಕ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪಾತ್ರವು ತನ್ನದೇ ಆದ ಸಮಯದ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತಣ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದುಕಿನೊಂದಿಗೆ ಮಿಳಿತಗೊಂಡು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ವಿಧವನ್ನು ತೋರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಹಂತಗಳು ಮನುಷ್ಯನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ನಿರಂತರ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಆತನ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಕೂಡ ತೋರ್ಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೇ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ವೈಯುಕ್ತಿಕ ಆಯ್ಕೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಬಾಹ್ಯವಾಗಿ ತಾನು ಎದುರಿಸುವ ಸವಾಲುಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಆತ ತನ್ನ ಪಾತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಇದು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬದುಕಿನ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಯ ಪ್ರತಿಫಲನವಾಗಿದ್ದು ಬದುಕನ್ನು ಆತ ರೂಢಿಸಿಕೊಂಡಂತೆ ಬದುಕು ಆತನಿಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಮನುಷ್ಯ ಮುಖವಾಡ ಧರಿಸಿಕೊಂಡು ಬದುಕುತ್ತಾನೆಯೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದನ್ನು ಆತನ ನಡತೆಯಿಂದ ಎಷ್ಟೋ ಬಾರಿ ಗೊತ್ತು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು…. ಷೇಕ್ಸ್ ಪಿಯರ್ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದು ಮನುಷ್ಯ ಸಂಘ ಜೀವಿ. ಸಾಮಾಜಿಕ ರೀತಿ ನೀತಿಗಳು ಬಹಳಷ್ಟು ಬಾರಿ ಮನುಷ್ಯನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಅಂತಯೇ ಬದುಕಿನ ಆತನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಆತ ತನಗೆ ಸರಿ ಕಂಡಂತೆ ಬದುಕುತ್ತಾನೆ. ಕೆಲಬಾರಿ ಮನುಷ್ಯ ಆತನ ಅಸಲಿಯತ್ತೇ ಗೊತ್ತಿರದಂತಹ ಮುಖವಾಡದ ಬದುಕನ್ನೇ ಬದುಕುತ್ತಾನೆ, ಬಹಳಷ್ಟು ಬಾರಿ ಮುಖವಾಡಗಳು ಕಳಚಿ ಬೀಳುತ್ತವೆ.
ಆದಾಗ್ಯೂ, ಹೋಲಿಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರ್ಣಾಯಕವಲ್ಲ. ನಟರು ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಜೀವ ತುಂಬುವಂತೆಯೇ, ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪಾತ್ರವು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಜೀವನದ ವಿಶಾಲ ಕಥೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅರ್ಥವು ಶಾಶ್ವತತೆಯಿಂದಲ್ಲ, ಆದರೆ ಈ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ.
ತಾತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ, ಈ ಸಾಲು ಬದಲಾವಣೆಯ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸಮಯದ ಅಂಗೀಕಾರವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಜೀವನದ ಯಾವುದೇ ಹಂತವು ಶಾಶ್ವತವಲ್ಲ; ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇನ್ನೊಂದಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಸ್ಥಿರತೆಯ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ – ಜೀವನವು ಅನುಭವದಿಂದ ತುಂಬಿದೆ, ಆದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿದೆ.
ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಈ ಕಲ್ಪನೆಯು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಲೇ ಇದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಜನರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ, ವೃತ್ತಿಪರ, ಪೋಷಕರು ಅಥವಾ ಸ್ನೇಹಿತರಂತಹ ಪಾತ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಾರೆ. ನಡವಳಿಕೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್ ವಿವರಿಸಿದ ಅದೇ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಅಂಶವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರ ಒಳನೋಟವು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಮಾನವ ಅನುಭವವನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವುದರಿಂದ ಅದು ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿದೆ.
ಈ ಸಾಲಿನ ಬಲವು ಅದರ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಮತ್ತು ಆಳದಲ್ಲಿದೆ. ಜೀವನವನ್ನು ಒಂದು ಹಂತಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್ ಗುರುತು, ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಮಯವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸರಳವಾದ ಆದರೆ ಆಳವಾದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ರೂಪಕವು ಗ್ರಹಿಸಲು ಸುಲಭ, ಆದರೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದೆ.
ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, “ಇಡೀ ಜಗತ್ತು ಒಂದು ವೇದಿಕೆ” ಎಂಬುದು ಕಾವ್ಯಾತ್ಮಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿದೆ – ಇದು ಮಾನವ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಆಳವಾದ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವಾಗಿದೆ. ಜೀವನವು ಒಂದೇ, ಸ್ಥಿರ ಗುರುತಿನಿಂದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಸಮಯ, ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಅನುಭವದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡ ಪಾತ್ರಗಳ ಸರಣಿಯಿಂದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಇದು ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕಲ್ಪನೆಯ ಮೂಲಕ, ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್ ನಾವು ಹೇಗೆ ಬದುಕುತ್ತೇವೆ, ನಾವು ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ದಿನಚರಿಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನಾವು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಅರ್ಥದ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಾನೆ.

ವೀಣಾ ಹೇಮಂತ್ ಗೌಡ ಪಾಟೀಲ್