ಕಾವ್ಯ ಸಂಗಾತಿ ಜಯಶ್ರೀ.ಭ.ಭಂಡಾರಿ ಡಾ.ಪ್ರಕಾಶ್‌ ಖಾಡೆ “ಬಾಳಕುಣ ಪುರಾಣ” ಡಾ.ಪ್ರಕಾಶ ಖಾಡೆ ಈ ಹೆಸರು ನಮ್ಮ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ಸಂಚಲನದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರು. ನಡೆಯಂತೆ ನುಡಿ ನುಡಿಯಂತೆ ನಡೆ ಇವರ ಸ್ವಭಾವ. ಆಡು ಮುಟ್ಟದ ಗಿಡವಿಲ್ಲ ಖಾಡೆಸರ್ ಬರೆಯದ ಸಾಹಿತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು. ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯುವ, ಮಾತನಾಡುವ ಮೃದು ಸ್ವಭಾವದ ಹಮ್ಮು ಬಿಮ್ಮು ಇಲ್ಲದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ. ಇವರ ಮಾತು ನಮಸ್ಕಾರ ಸರ್, ನಮಸ್ಕಾರ ಮೇಡಂ ಎಂಬುದರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ ಅದು ಫೋನ್ ಆಗಿರಲಿ ಎದುರಿಗೆ ಇರಲಿ. ಚಿಕ್ಕವರಿರಲಿ ದೊಡ್ಡವರು ಇರಲಿ ಅದೇ ಸರಳತೆ ಅದೇ ನಯವಿನಯತೆ. ಯಾವುದೇ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಮಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಕಾರ್ಯ ಉಪನ್ಯಾಸ, ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣ, ಜಾನಪದ  ಇರಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾಗಿ, ಲೀಲಾಜಾಲವಾಗಿ ಮನತಟ್ಟುವಂತೆ ಮಾತನಾಡಿ ಮುಗಿಸುವ ಶೈಲಿ ಅದ್ಭುತ. ಜಾನಪದದಲ್ಲಿ ಇವರ ಹೆಸರು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಕಾರಣ ಅಷ್ಟು ಜಾನಪದದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ಸೈ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಕಾಶ್ ಸರ್ ನಮಗೆ ಆಗಾಗ ಮುಖಾಮುಖಿ ಆಗುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತಾರೆ.              ಅವರ ಬೆಳಕಾಯಿತು ಬಾಗಲಕೋಟೆ ಎಂಬ ಉಪನ್ಯಾಸ ಸರಣಿ ಫೇಸ್ಬುಕ್ ಲೈವ್ ನಲ್ಲಿ ನಾಡಿನ ವಿದ್ವಾಂಸರಿಂದ ಅವಿಭಜಿತ ವಿಜಯಪುರ ಬಾಗಲಕೋಟೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಾಧಕರನ್ನು ಕುರಿತು 140  ಕ್ಕೂಹೆಚ್ಚು ಉಪನ್ಯಾಸಗಳು ಪ್ರಸಾರವಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ನನ್ನದು ಒಂದು ಉಪನ್ಯಾಸ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದೆ ಇವರ ಒಟ್ಟು 51 ಕೃತಿಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗಿವೆ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಮುದ್ದಣ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಬೇಂದ್ರೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಬೊಮ್ಮಾಯಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಆಜೂರ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಹೀಗೆ ಒಂದರ ಹಿಂದೆ ಒಂದರಂತೆ ಸಾಲು ಸಾಲು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಇವರನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಬಂದದ್ದು ವಿಶೇಷ. ಇವರ ಲೇಖನಗಳು ಬೆಳಗಾವಿಯ ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ವಿಜಯಪುರದ ಮಹಿಳಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಹಾಗೂ ಬಳ್ಳಾರಿಯ ವಿಜಯನಗರ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಪದವಿ ತರಗತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪಠ್ಯಗಳಾಗಿವೆ. ನಿಜಕ್ಕೂ ಇದು ಬಾಗಲಕೋಟೆ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಹೆಮ್ಮೆಯ ವಿಷಯವೇ ಸರಿ.     ಇದೇ ವರ್ಷ ಜೂನ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ‌ 60 ತುಂಬಿ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿದರು. ಆದರೆ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಇಂಬು ಸಿಕ್ಕಂತಾಯಿತು. ಅರಳು ಮರಳು ಎನ್ನುವ ವಯಸ್ಸಿನ ಮರುಳತೆ ಇವರಿಗೆ ಇಲ್ಲವೇ ಇಲ್ಲ. ಮರಳಿ ಅರಳುವದು ಎಂದರೆ ಇವರಿಗೆ ಒಪ್ಪುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆ ಹೊಂದಿ ನಿತ್ಯವೂ ಒಂದಿಲ್ಲ ಒಂದು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಜರ್ನಿ ನಡೆದೇ ಇದೆ. ಮನುಷ್ಯ ಸದಾ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಅವರಿಗೆ ವಯಸ್ಸು ಒಂದು ಲೆಕ್ಕವಷ್ಟೇ. ಉದಾಹರಣೆ ಖಾಡೆ ಸರ್ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಕಳೆದೆರಡು ದಶಕಗಳಿಂದ ದಣಿವರಿಯದೆ ಬರೆಯುತ್ತಿರುವ ಅವಿಶ್ರಾಂತ ಬರಹಗಾರರು ನಮ್ಮ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದ ಒಡನಾಡಿ ಪ್ರಕಾಶ್ ಸರ್.     ನಾನು ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶಂಸೆ ಮಾಡಲು ಹೊರಟಿಲ್ಲ ಹಾಗೆ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಶಂಸೆಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ. ಹೂ ಯಾರ ಅನತಿಗೂ ಕಾಯದೆ ಅರಳುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ಪ್ರಕಾಶ್ ಸರ್ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳು ನನ್ನಲ್ಲಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ನಾನು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟು ಓದಿದ ಹಾಗೂ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಓದಿ ಮುಗಿಸಿದ ಕಥಾ ಸಂಕಲನ ಎಂದರೆ ‘ಬಾಳುಕುನ ಪುರಾಣ’. ನನಗೆ ಕಥೆ ಓದುವುದೆಂದರೆ ತುಂಬಾ ಇಷ್ಟ. ಆದರೆ ನಾನು ಕಥೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದು ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ. ದೊಡ್ಡಮಟ್ಟದ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿಲ್ಲ. ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿರುವೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನ ಅಚ್ಚಾಗಿಸಿಲ್ಲ. ಏನಿದ್ದರೂ ನನಗೆ ಕಾವ್ಯವೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡವಳು. ಕಾವ್ಯದ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆಯಬಲ್ಲೆ. ಅದೇಕೋ ಕತೆ ನನಗೆ ಒಲೆಯಲಿಲ್ಲವೋ ಅಥವಾ ನಾನೇ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಲಿಲ್ಲವೋ ಅರ್ಥವಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಒಂದಂತೂ ಸತ್ಯ ಪ್ರಕಾಶ್ ಸರ್ ಈ ಎರಡನೇ ಕಥಾಸಂಕಲನ ಓದಿದ ಮೇಲೆ ಕಥೆ ಬರೆಯಬೇಕೆಂಬ ಹಂಬಲ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ.  ಅಷ್ಟು ಈ ಕಥಾಸಂಕಲನ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಜಾದು ಮಾಡಿದೆ.  ಬಾಳುಕುನ ಪುರಾಣ ಕುರಿತು. ಈ ಕಥಾ ಸಂಕಲನದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 10 ಕತೆಗಳಿವೆ. ಅನಿಕೇತ ಪ್ರಕಾಶನ ನವನಗರ ಬಾಗಲಕೋಟೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶನಗೊಂಡಿದೆ.ಡಾ. ಬಸು ಬೇವಿನಗಿಡದ ಇವರು ಅತ್ಯಂತ ಸೊಗಸಾಗಿ ಮುನ್ನುಡಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಮುನ್ನುಡಿ ಓದಿದರೆ ಸಾಕು 10 ಕಥೆಗಳ ಮಾರ್ಮಿಕ ದರ್ಶನ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಬಸ್ಸು ಸರ್ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿದ ಕೈ. ಅವರಿಂದ ಬರೆಸಿಕೊಂಡ ಬಾಳುಕುನ ಪುರಾಣದ ಮುನ್ನುಡಿ ಹೇಗಿರಬೇಕೆಂದು ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಕಥಾ ಸಂಕಲನದ ಲೇಖಕರು ಕಥಾ ಸಂಕಲನಕ್ಕೆ ಮುನ್ನುಡಿ ಬರೆದವರು ಇಬ್ಬರೂ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಬರಹಗಾರರು. ಬೆನ್ನುಡಿ ಬರೆದು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಿ ಬೆನ್ನು ತಟ್ಟಿದ ನಾಡಿನ ಖ್ಯಾತ ಕಥೆಗಾರರಾದ ಕುಂವೀ ಸರ್ ಕೂಡ ಅತ್ಯಂತ ಹೃದ್ಯವಾಗಿ ಬೆನ್ನುಡಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಮುಖಪುಟ ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ ಟಿ .ಎಫ್. ಹಾದಿಮನಿಯವರಿಗೂ ಹೃತ್ಪೂರ್ವಕ ನಮನಗಳನ್ನ ಹೇಳಲೇಬೇಕು. ಕಥಾ ಸಂಕಲನಕ್ಕೆ ಅಷ್ಟು ಸೊಗಸಾದ ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಹತ್ತು ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಾದಾಮಿ, ಬಾಗಲಕೋಟೆ, ಜಮಖಂಡಿ, ತೊದಲಬಾಗಿ, ಕೆರೂರ, ಇಳಕಲ್ಲ, ಮಹಾಕೂಟ ಹೀಗೆ ಬಾಗಲಕೋಟ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುವರಿದು ಕಥೆಗಳನ್ನ ಹುಟ್ಟು ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ. ಖಾಡೆ ಸರ್ ನಿಸರ್ಗ ಪ್ರೇಮಿ. ಪರಿಸರದ ಕೂಸಾಗಿ ಪರಿಸರವನ್ನೇ ಹಾಸಿ ಹೊದ್ದು ಕಥೆಗಳ ಚೆಲುವನ್ನು ಓದುಗರಿಗೆ ಉಣಬಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಕಥೆಗಳು ನಾಡಿನ ಪ್ರಮುಖ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿತ ಕಥೆಗಳಾಗಿವೆ. ಗ್ರಾಮ್ಯ ಭಾಷೆಯ ಸೊಗಡನ್ನು ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿದ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಓದಿಯೇ ಅನುಭವಿಸಬೇಕು. ಎಷ್ಟೊಂದು ಹಳೆಯ ಕನ್ನಡ ಶಬ್ದಗಳು ಇಂದು ನಮ್ಮ ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಕಳೆದು ಹೋಗಿವೆ. ಅಂತಹ ಶಬ್ದಗಳು ನಿಮಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಆರಾಮವಾಗಿ ಸಿಗುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಕನ್ನಡದ ಗ್ರಾಮ್ಯ ಭಾಷೆಯ ಶಬ್ದಗಳನ್ನ ಅರಿಯಲು ನಾವು ಹರಸಾಹಸ ಪಡಬೇಕು. ಕಾರಣ ಇಂದು ನಾವು ಅವುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನೇ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಅಂತಹ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಷೆಯನ್ನ ಉಳಿಸಿ ಬೆಳೆಸುವ ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣ ಕಾರ್ಯ ಈ ಕಥಾಸಂಕಲನದಲ್ಲಿ ಆಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಈ ಕಥೆಗಳು ಗ್ರಾಮೀಣ ಸೊಗಡನ್ನು ನೀಡಿ ಮರೆಯದೆ ಉಳಿಸಿ ಬೆಳೆಸಲು ಸಹಾಯವಾಗಿದೆ. ಓದಿನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಾ ಸಾಗುವ ಜಾಣ್ಮೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಸ್ವಾಗತಾರ್ಹ  ಜಾನಪದ ತಜ್ಞರಾದ ಖಾಡೆ ಸರ್ ಜಾನಪದ ದಾಟಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಹಳ್ಳಿಗರನ್ನ ನಮ್ಮ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಪಾತ್ರಗಳು ಕಥೆಗಳನ್ನ ಹೇಳುತ್ತಾ ನಮ್ಮನ್ನು ಅದ್ಯಾವುದೋ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ಯಾವ ಕಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಕಾರಣ ಎಲ್ಲವೂ ಮೇಲುಗೈ ಸಾಧಿಸಿದ ಕಥೆಗಳೇ ಆಗಿವೆ. ಓದ್ತಾ ಓದ್ತಾ ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಸಂಕೋಚ, ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಹಾಸ್ಯ, ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ವಿಡಂಬನೆ, ಅಯ್ಯೋ ಮುಂದೇನಾಗುತ್ತೋ ಎಂಬ ಪೇಚಿನಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಸುತ್ತದೆ ಕೂಡಲೇ ಏನು ನಡೆಯಲೇ ಇಲ್ಲ ಎಂಬಂತೆ ನಿರಾಳವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಎಳೆ ಎಳೆಯಾಗಿ ಓದಿಸಿಕೊಂಡು ಮೈಮನವೆಲ್ಲ ಅದೇನೋ ಪ್ರಭಾವಲಯ ಆವರಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೀಗೂ ಬರೆಯಬಹುದಾ ಎಂಬ ಜಿಜ್ಞಾಸೆ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಸತ್ಯ. ಇಲ್ಲಿಯ ಪಾತ್ರಗಳು ಕೇವಲ ಪಾತ್ರಗಳಾಗಿಲ್ಲ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವಂತಿಕೆ ಇದೆ. ನಮ್ಮನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ಉತ್ಸುಕತೆ ಇದೆ. ಆ ಪಾತ್ರಗಳ ಚಿತ್ರಣ ಇಲ್ಲಿಯೇ ನಮ್ಮ ಮುಂದೆಯೇ ನಡೆದಿದೆ ಏನೋ ಎಂದು ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಬಹಳ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಪುಸ್ತಕ ಓದಿದ ಖುಷಿ ನನ್ನನ್ನು ಆವರಿಸಿತು.        ಅಕ್ಕರ ತಾಯವ್ವ ಹಾಗೂ ಸಾಲಿ ಝಂಡಾ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಅನುಭವಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಇವೆ ಏನೋ ಎಂದು ನನಗೆ ಭಾಸವಾಯಿತು. ಒಪ್ಪಾರೆ ಮೀಸಿ ಅದೆಷ್ಟು ವಿನೋದ ಒಡ್ಡುತ್ತದೆ ಎಂದರೆ ಒಬ್ಬರೇ ನಗಬಹುದು. ‘ಬುದ್ಧ ಪ್ರಿಯೆ ಶಾಂತಿ ಕಥೆಯು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಮನಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ವಾಸ್ತವ ನೆಲಗಟ್ಟಿನ ಇವರ ಎಲ್ಲಾ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಾನಪದ ಶೈಲಿಯ ಭಾಷೆಯ ಚೆಲುವು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಬಹಿರೂಪಗಾರರ ತಂಡವು ಊರಿಂದ ಊರಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಾಟಕ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನ ಕೊಡುವುದನ್ನು ನಾನು ಕೂಡ ಚಿಕ್ಕವಳಿದ್ದಾಗ ನೋಡಿರುವೆ. ಕೊರವಂಜಿಯವರು, ಪಿನ್ನು ಪುಗ್ಗ ಮಾರುವವರು, ದುರಗಮುರುಗಿಯವರು ಹೀಗೆ ಎಷ್ಟು ರೀತಿಯ ವೇಷ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುವವರು ಇಂದು ನಮ್ಮ ನಡುವೆ ಸರಿದು ಹೋಗಿವೆ.  ನಾನು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ   ಚಪಾತಿ ಪಾಂಡ್ಯ ಎನ್ನುವ ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಸರ್ಕಸ್ ನಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಗೆ ಬರುವ ವೇಷಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹಾಸ್ಯಮಯವಾದ  ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವ ಪಾತ್ರ.. ಮುಳುಗದಿರಲಿ ಬದುಕು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಕೂಟಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದ ಹುಡುಗಿ ಅವನ ಜೀವನದ ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣವಾದ ಎಲ್ಲಾ ಕಾಗದ ಪತ್ರಗಳನ್ನ ತಲುಪಿಸುವಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ತಳಮಳ ನಾವೇ ಅನುಭವಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ನನಗೆ ಬಹಳ ಹಿಡಿಸಿದ ಕಥೆ ಮೊದಲ ಕಥೆ. ಅದುವೇ ಬಾಳಕುನ ಪುರಾಣ.    10 ಕಥೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದರೆ ಮತ್ತೊಂದು ಕತೆಯೇ ಆದೀತು. ಅದಕ್ಕೆ ನಾನು ಹಾಗೆ ಮಾಡಲಾರೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಬಹಳ ಜನರ ಕೈ ತಲುಪಿದ ಕಥಾ ಸಂಕಲನ ಮನವನ್ನು ತಟ್ಟಿದೆ. ಅಂದಮೇಲೆ ನಾನೇನು ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಹೇಳಲಾರೆ. ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಓದಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಜಾದು ಮಾತ್ರ ಇದರಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ. ತುಂಬಾ ಬೇಜಾರಾದಾಗ ಡಾ. ಪ್ರಕಾಶ್ ಖಾಡೆಯವರ “ಬಾಳಕುಣ ಪುರಾಣ‌‌” ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಿ ಸಾಕು. ಬೇಜಾರು ಹೇಳ ಹೆಸರಿಲ್ಲದೆ ಓಡಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಇಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಹೇಳಬಲ್ಲೆ.  ಖಾಡೆ ಸರ್ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದರೆ ಅದು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಜಯಶ್ರೀ.ಭ.ಭಂಡಾರಿ. ಮುಖ್ಯಾಧ್ಯಾಪಕಿ  ನೂತನ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ ಜಾಲಿಹಾಳ. ತಾ.ಬಾದಾಮಿ. ಜಿ. ಬಾಗಲಕೋಟೆ.  7022762780

ಕಾವ್ಯ ಸಂಗಾತಿ ನಾಮದೇವ ಕಾಗದಗಾರ “ನೆಲದ ರೋಧನೆ” ಜೀವಂತಿಕೆ ಇಲ್ಲದ ಮಣ್ಣು;ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಾವೇಕೊಂದು ನೇತು ಹಾಕಿದ್ದೇವೆ   ​***ಕೊಡಲಿಯ ಅಲಗಿನಲಿಮರಗಳ ಒಡಲು:ಭೂಮಿ ಬೆತ್ತಲೆ..! ಬೇಯುತ್ತಿದೆ   ​***ಎಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿದೆ;ಊರುಕೇರಿ ಜೊತೆಗೆಮನುಷ್ಯರೂ ಕೂಡಾ   ​***ಸೂರ್ಯ ಸತ್ತು ಕತ್ತಲಾಗಿದೆಜಗತ್ತು ಬೆತ್ತಲು;ನಾವು ಕಪ್ಪು ಚುಕ್ಕಿಗಳು   ​***ಮರಗಳು ಪದೇ-ಪದೇಕೊಡಲಿಗೇ ಓಟು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದವು!ಭೂಮಿ ಬರಡಾಗಿದೆ   ​***ಮೌನದಲಿ ಆರಿದ ದೀಪ,ಹೊಂಬಿಸಲಾಗಿ ಬಾನಿಗೆಲ್ಲ ಹರಡಿದೆಬಣ್ಣಗಳ ಗರಿಬಿಚ್ಚಿ ಭೂಮಿ ಅಪ್ಪಿದೆ   ​***ಗಾಯಗೊಂಡ ಜಾಗೆಯಲ್ಲಿ ರಕ್ತಕಣ್ಣೀರು;ಚಿತ್ರ ಬಿಡಿಸುತ್ತಾ ರೂಪ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಪರಿಸರ,ಭೂಮಿ ರೋಧಿಸುತ್ತಿದೆ!    ನಾಮದೇವ ಕಾಗದಗಾರ

ಕಾವ್ಯ ಸಂಗಾತಿ ವಾಣಿ ಭಂಡಾರಿ ಗಜಲ್ ನನ್ನ ಪ್ರೀತಿ ಗರಿಕೆಯಂತೆ ಆದರೀಗ ನೋಡು ಸೋತು ಶವವಾಗಿದೆ ಈಗಲಾದರೂ ನನ್ನ ದಫನ್ ಗೆ ಬರುವೆಯಾ.ನೋವಿರದ ಊರೆಲ್ಲಿದೆ ಆ ನೋಟ ಆಟವೀಗ ನೋಡು ಜೀವ ಹಣ್ಣಾಗಿದೆ ಈಗಲಾದರೂ ನನ್ನ ದಫನ್ ಗೆ ಬರುವೆಯಾ. ಸಾವಿನ ಊರಿಗೆ ತೆರಿಗೆ ಕಟ್ಟಬೇಕು ಕನಸಿಗಲ್ಲ ಒಲವು ಒಲವಾಗೇ ಮಣ್ಣಾಗುತಿದೆ ನೋಡಿಲ್ಲಿ.ಬದುಕೊಂದು ಪಾಠ ಶಾಲೆ ಮೊಹಬತ್ ಮುದುರಿ ಕುಸಿದಿದೆ ಈಗಲಾದರೂ ನನ್ನ ದಫನ್ ಗೆ ಬರುವೆಯಾ. ನನ್ನ ನಾನು ಅರಿತ ಮೇಲೆ ಯೌವ್ವನಕ್ಕೂ ಮುಪ್ಪು ಅಡರಿ ಹೆಪ್ಪಾಗಿರುವೆ.ವಿಳಾಸವಿರದ ದಾರಿ ನನ್ನದು ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯುಸಿರು ಜನ್ನತ್ ಗೆ ಚಲಿಸಿದೆ ಈಗಲಾದರೂ ನನ್ನ ದಫನ್ ಗೆ ಬರುವೆಯಾ. ಏನಿದ್ದರೇನು ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಮಣ್ಣೊಳಗೆ ಸಿಗುವಾಗ ನನ್ನಾಸೆಗೂ ಅಲ್ಲೆ ಮುಕ್ತಿ ಸಿಗಲಿ ಬಿಡುಈಜಲಾಗದ ಪಾಡು ಕಡಲ ಕಣ್ಣೀರು ಬಡಿದಿದೆ ಈಗಲಾದರೂ ನನ್ನ ದಫನ್ ಗೆ ಬರುವೆಯಾ. ಎಂತ ಗೋಳು “ವಾಣಿ” ನಿನ್ನ ಬಾಳು ಗೆಲ್ಲಲಾಗದ ಒಲವೊಂದು ನಗುತಿದೆ ಬಾನಾಡಿ ಚೆಲ್ಲಿ.ಕನಸಿನ ಅರಮನೆ ಮುರಿದು ಉಸಿರು ತಣ್ಣಗಾಗಿದೆ ಈಗಲಾದರೂ ನನ್ನ ದಫನ್ ಗೆ ಬರುವೆಯಾ.  ವಾಣಿ ಭಂಡಾರಿ  ಶಿವಮೊಗ್ಗ           

ಕಾವ್ಯ ಸಂಗಾತಿ ಅನುರಾಧಾ ರಾಜೀವ್ “ಭಾವಗಳ ಹೂರಣ” ಬರೆದ ಒಲವ ಓಲೆಯ ತುಂಬಾನಿನ್ನುಸಿರ ಬಿಸಿ ಸಿಂಚನಬೆರೆಸಿ ಪ್ರೇಮದ ಪನ್ನೀರ ಹನಿಯುನೀಡಿ ಎನ್ನೆದೆಗೆ ಹೊಸ ಚೇತನ ಪ್ರತೀ ಪದಗಳಲೂ ತುಂಬಿ ತುಳುಕುತಿದೆನಿನ್ನಂತರಂಗದ ಭಾವಗಳ ಹೂರಣಜೊತೆ ಜೊತೆಗೆ ನಡೆವಾಸೆ ಬದುಕಲಿಕಟ್ಟಿರುವೆ ಬಯಕೆ ತೋರಣ ಪುಳಕಗೊಂಡಿದೆ ತನುಮನ ಒಂದಾಗಿಹೃದಯದೊಳು ನವ್ಯ ಮಿಡಿತತಳಮಳವು ಹೆಚ್ಚಿರೆ ಒಂದೊಮ್ಮೆಕಾಣಬೇಕೆಂಬ ತುಡಿತ ತೆರೆದ ಪುಸ್ತಕದಂತೆ  ನಿನ್ನೊಡಲಮಾತಿನ ಸರಣಿ ಮಾಲೆಮರೆತೆ ಮಧುರ ಅನುಭೂತಿಯಲಿಸೆಳೆಯಿತು ಮೋಹದ ಸೆಲೆ ಅನುರಾಧಾ ರಾಜೀವ್ ಸುರತ್ಕಲ್

ಪುಸ್ತಕ ಸಂಗಾತಿ ಶಿವಲೀಲಾ ಹುಣಸಗಿ ಯಲ್ಲಾಪುರ ಸುಧಾರಾಣಿ ನಾಯ್ಕ ಅವರ ಕೃತಿ “ಮನದ ರಿಂಗಣ” . ಸುಧಾರಾಣಿ ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಹಾಗೂ ಭರವಸೆಯ ಕವಯತ್ರಿ.. ಅವಳ ನೇರ ನಿಲುವು,ದಿಟ್ಟ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಗಟ್ಟಿಗಿತ್ತಿ.ಅಷ್ಟೇ ಮೃದುವಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಗೆ ಕರಗಿ ಹೋಗುವ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವಳು.ಹಾಗಂತ ಅವಳನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ,ದೂರದಿಂದ ಬಲ್ಲವರಿಗೆ’ ಸುಧಾ’ ಅಸಮಾನ್ಯ ಳಂತೂ ಹೌದು.ಕ್ರೀಡಾಪಟು,ನೃತ್ಯಗಾತಿ,ಹಾಡುಗಾರ್ತಿ,ಸಂಘಟಕಿ,ಒಳ್ಳೆಯ ಓದುಗಳು.ಒಟ್ನಲ್ಲಿ ಬಹುಮುಖ ಪ್ರತಿಭೆ ಎಂದರೆ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ.‘ಸುಧಾ’ ಳ ಚೊಚ್ಚಿಲ ಕವನ ‘ಮನದ ರಿಂಗಣ’ ನನ್ನ ಕೈಗಿತ್ತಾಗ ಸುಧಾ ತನ್ನೆಲ್ಲ ಬವಣೆಗಳ ಹೊತ್ತು ಹೊರಟ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಹಿಳೆಯಂತೆ ಕಾಣುವುದಂತೂ ಸತ್ಯ. ಈ ಕವನಸಂಕಲನದ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ಓದುತ್ತ ಹೊರಟವಳಿಗೆ; ನನ್ನೊಳಗಿನ ಭಾವ ಮೈತಳೆದು ನಿಂತಂತೆ, ಅನುಭವ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವತ್ತ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಂತೆ. “ಅವ್ವ” ಕವಿತೆ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಕಣ್ಣತೇವಗೊಳಿಸಿದ್ದು ಗೊತ್ತಾಗಲೇ ಇಲ್ಲ. ಕಣ್ಣೇರಡು ಬತ್ತಿದೆ ಅಪ್ಪನ ಕುಡಿತದ ಅಮಲಿಗೆರಕ್ತ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಮರಟಿದೆಎದ್ದ ಬಾಸುಂಡೆಯ ಕುರುಹಾಗಿಆದರೂ ಅವ್ವ ಹಚ್ಚಗೆ ನಗುತ್ತಾಳೆಕಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಬಟ್ಟೆ ಒತ್ತಿದಂತೆ! ‘ಅವ್ವ’ ಎಂದರೆ ಹಾಗೆ ಅಲ್ಲವಾ? ಎಲ್ಲ ದುಗುಡ ದುಮ್ಮಾನಗಳ ಬದಿಗೊತ್ತಿ ನಗುವ ಛಾತಿ ಹೊತ್ತಿರುವ ಏಕೈಕ ವಿಶ್ವದ ಮಹಿಳೆಯೆಂದರೆ ಅವ್ವ.ಅವಳನ್ನು ಸೋಲಿಸುವುದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಿಲ್ಲ.ಆದರೆ ನರಕ ತೋರಿಸುವ ಗಂಡ,ಕೊನೆಗೆ ಇಲ್ಲವಾದಾಗಲೂ ಅವ್ವ ಹೆಬ್ಬಂಡೆಯಂತೆ.ಸುಟ್ಟ ರೊಟ್ಟಿಯಂತೆ ಬೆಂದಾಗಲೂ ಅವ್ವ ನಗುತ್ತಾಳೆ ಎಂದರೆ ಅವಳ ಮೌನ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಲು ಬಿಡದ ಛಲಗಾರ್ತಿ ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಾಗದು..ಇಂತಹ ವಿಶಿಷ್ಟ ಹಾಗೂ ಸ್ತ್ರೀ ಸಮಾನತೆಯೆಂಬ ಮೌಡ್ಯಗಳು ಒಮ್ಮೆ ಸುಳಿದಾಡಿದ್ದಂತೂ ದಿಟ. ‘ರಂಗೇರಿಸು’ ಎಂಬ ಕವಿತೆ ವಿರಹಿಯಾಗಿ ಕಂಗೆಟ್ಟ ಕನವರಿಕೆಗಳು ಮನತಟ್ಟಿದವು. ನಿನ್ನ ಕನವರಿಕೆಗೆನಿದ್ದೆಗಣ್ಣಲೂ ಕೈ ತಡಕಾಡಿದೆಎದೆಗೊತ್ತಿ ದೂಡಿಮತ್ತೆ ಕಾಡಬೇಡ ಹೋಗೆಂದುಹುಸಿಯಾಗಿ ತಳ್ಳಲು,ಕನಸ ನನಸಾಗಿಸಿ,ಆಲಂಗಿಸುನಮ್ಮ ಮಿಲನಕೆ ಚಂದಿರನುಕೋಟಿ ತಾರೆಯ ಮಧ್ಯೆವಿರಹಿಯಾಗುವಂತೆ!.. ಇದೊಂದು ವಿರಹ ಸಾಕು ಕೋಟಿ ಕಟ್ಟಳೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಪ್ತೇಮವು ಭಗ್ನಪ್ರೇಮಿಯಂತೆ ರಾರಾಜಿಸುತ್ತಿದೆ..ಸುಧಾಳ ಮನಸ್ಸು ಚಂಚಲವಾಗಿ ಕೊನೆಗೆ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಕಾರ್ಯ ವೈಖರಿ ಪ್ರೇಮ ಗೆದ್ದಂತೆ ಅನ್ನಿಸದಿರದು. “ಮತ್ತೆ ಆವಿರ್ಭವಿಸು”ಈ ಇದೊಂದು ವಿಶೇಷ ಕವಿತೆ.ವಿಶ್ವಗುರು..ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಬಸವಣ್ಣನವರು ಎಲ್ಲರಿಗೆ ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸ ಎಂದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಲಿಂಗ ಧಾರಣೆ ಮಾಡಿಸಿ ಸಮಾನತೆಯ ಬೀಜ ಬಿತ್ತಿದ ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು. ವಚನದೊಂದಿಗೆ ಭವದ ಕಷ್ಟವ ನೂಕಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾರಿದ್ದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ನಾವೆಲ್ಲ ಬಂದು ನಿಂತಿದ್ದಿವಿ ಎಂದರೆ ವಿಷಾದನೀಯ. ಬದಲಾಗಬೇಕಿದೆ ಮನುಕುಲನೀನೆಣಿಸಿದಂತೆಪ್ರತಿಮೆಯಾಗಿ ಸ್ಥಾವರವಾಗದೇಜಂಗಮವಾಗುಮತ್ತೆ ಅಮರನಾಗು ಅವಿರ್ಭವಿಸು.. ಕವಯತ್ರಿಯ ಅಳಲು ಒಂದೇ ಒಂದು.ಜಾತಿ,ಧರ್ಮ ಮೀರಿ ಮಾರ್ದನಿಸಲಿ ಮಾನವ ಜಾತಿಯೊಂದೆ ಎಂದು ಮತ್ತೆ ಬೋಧಿಸಲಿ ಜಗದ ಚಕ್ಷು ಶುಚಿಯಾಗಲಿ ಎಂಬ ಕಳಕಳಿಗೆ ಮನಸ್ಸು ಮಾಗುವತ್ತ ಸಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ.ಪುನಃ ಪುನಃ ಹುಟ್ಟಿ ಬರಬೇಕು ಭಗವಂತನ ಅನುಯಾಯಿಗಳು.. ಎಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಕವಯತ್ರಿಯದು. ನಾನು ಎಂಬ ಕವಿತೆ ಸುಧಾಳ ಒಳಮನಸ್ಸನ್ನು ತಿರುವಿ ಹಾಕಿಬೇಕಿದ್ದನ್ನುಒಮ್ಮೆ ಓದಬೇಕು.‌‍ನಾನು ಎಂದರೆ ಯಾರೆಂಬುದನ್ನು ಮನೋಜ್ಞವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.. ಬಾಲ್ಯದಂತೆ ನೋವಾದಾಗಲೆಲ್ಲಸಂತೈಸುವರ ನಿರೀಕ್ಷಸುವಂತಿಲ್ಲಬೊಬ್ವಿಟ್ಟು ಅಳುವಂತಿಲ್ಲಬೆಚ್ಚಿಬಿಟ್ಟೆ ನಾನು ನನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವ ನೆನದುಸತ್ಯದ ವ್ಯಂಗ್ಯನಗೆಗೆ ಶೂನ್ಯವೆನಿಸಿತುನನಗೆ ‘ನಾನು’ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ನಾನು ಎಂಬ ಮರಿಚೀಕೆಯ ಒಳಹೊರಗು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಲ್ಲೂ ನಾನೆಂಬುದು ಹಾಸುಹೊಕ್ಕಾಗಿದೆ.ಕೊನೆಗೆ ವಿಷಾದದ ನಗೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವುದು ನಾನೆ ಎಂಬ ಶೂನ್ಯ ಅರಿವಾದಾಗ ನಮ್ಮ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಎಷ್ಟು ಬೇರು ಬಿಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದು ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಕವಯತ್ರಿಯ ಪಯಣ ಸುಖ,ದುಃಖ, ನೋವು ನಲಿವು,ಕೋಪ,ಒಂಟಿತನ,ಅಪ್ಪ,ಬುದ್ದನೊಬ್ಬನೇ,ಇಂತಾದರೆ ಉಳಿದಿತೇ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಪೊರಕೆ ಮಾರುವ ಹುಡುಗಿ,ಕೆಣಕಬೇಡಿ, ಒಲವ ಧ್ಯಾನ,ಶಪಥ,ಮಂದಾಗ್ನಿ,ಒಲವ ಪ್ರಣತಿ, ಹೀಗೆ ಒಟ್ಟು 44 ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಕವಿತೆಗಳು ಒಮ್ಮೆ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಂಬಂಧಗಳು,ಇನ್ನೊಂದು ಮತ್ತೆ ಹೆಣ್ಣಾಗಿ ಹುಟ್ಟಬೇಕಿದೆ ಎಂಬ ಭಾವಗಳು ಶವಯಾತ್ರೆಯ ಮುಂದೆ ಸಮಾಧಿ ತನಕ ಸುಧಾಳ ಮನದಲ್ಲಿ ರಿಂಗಣಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಪಾತ್ರಗಳು ಅನಾವರಣಗೊಂಡಿದ್ದು ಕವಯತ್ರಿಯ ಭಾವಯಾನದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಮೈಲುಗಲ್ಲುಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿರುವುದು ಅಭಿನಂದನಾರ್ಹ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಕವನಸಂಕಲನ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ, ಬೆಂಗಳೂರು ಇವರ ಧನಸಹಾಯ ಪಡೆದ ಕೃತಿ ಇದಾಗಿದ್ದು ಉತ್ತಮ ಸಂವಹನ ಹಾಗೂ ಓದುಗನ ಮನದಲ್ಲಿ ಒಂದಿಷ್ಟು ಕವಿತೆಗಳ ಸಾಲುಗಳು ನೆಲೆನಿಲ್ಲುವುದಂತೂ ದಿಟ!.ಹೀಗೆ ಸಾಗಲಿ ಅಕ್ಷರಗಳ ಪ್ರೇಮ,ಶಿಲ್ಪಿಯ ತೆರದಿ ಉಳಿಬಿಳಲಿ ಕವಿತೆಗಳ ಅಂತರಂಗಕೆ,ಅದರ ಸದ್ದುಗಲ್ಲುಗಲ್ಲಿಗೂ ಡಂಗುರ ಸಾರುವಂತಿರಲೆಂದು ಶುಭ ಹಾರೈಸುವೆ…                                          ಶಿವಲೀಲಾ ಹುಣಸಗಿ