ಗಾದೆ ಸಂಗಾತಿ
ಗಾದೆಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
ಶರಣಪ್ಪ ತಳ್ಳಿ ಕುಪ್ಪಿಗುಡ್ಡ
ನಿಜ ಆಡಿದರೆ ನಿಷ್ಠುರ,
ಸುಳ್ಳಾಡಿದರೆ ಮತ್ಸರ
ಲೋಕಾನುಭವದ ಸಾರವಾಗಿ ಮೂಡಿಬಂದಿರುವ ಅದ್ಭುತ ಗಾದೆ ಮಾತಿದು. ಜೀವನದ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಸಂಬಂಧಗಳಲ್ಲಿನ ಸತ್ಯ-ಅಸತ್ಯಗಳ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಇದು ಬಹಳ ಮಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
ಇವತ್ತು ನಾವು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ದಿನ ನಿತ್ಯದ ಜಂಜಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಹತ್ತಾರು ನೋವು, ಸಮಸ್ಯೆ,ವೇದನೆ,ಹಲಕೆಲವು ಸನ್ನಿವೇಗಳಿಗೂ ಕಾರಣಗಳು ಬೆರೆತು ಬಂದು ಬಿಡುತ್ತವೆ.ವಿಚಿತ್ರವೆಂದರೆ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಸದಾ ಭವಿಷ್ಯದ ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿದ್ದರೆ ನಾಳೆಗಳ ಹುಚ್ಚು ಕಲ್ಪನೆಗಳು ನಾನಾ ವಿಕಾರ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ.ಜೀವನವೇ ಹಾಗೆ.ನಾವು ಇನ್ನೊಬ್ಬರನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸದೆ ಬದಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.ಎಲ್ಲರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೂ ಹೇಳುವ,ಹೇಳಬಾರದ ಕೆಲವು ಗುಟ್ಟುಗಳಿರುತ್ತವೆ.ಬೇಗ ಹೊರ ಹಾಕುವವರು ತಮ್ಮ ಹೊಟ್ಟೆಯೊಳಗೆ ಗುಪ್ತ ತೆರೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.ಆ ಮೇಲೆ ರಟ್ಟಾದ ಮಾತು,ಆಳ ಅಗಲ ವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಒಳಗಿಳಿದರೆ ಸಾವು,ಹೊರಗುಳಿದರೆ ನೋವು ಎನ್ನುವಂತೆ ಮಾತಿಗೆ ಮಾತು ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.ನಮ್ಮ
ಹಿರಿಯರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಸುದೀರ್ಘ ಅನುಭವವನ್ನು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿರುತ್ತಾರೆ. ಅಂತಹ ಅರ್ಥಗರ್ಭಿತ ಮಾತು “ನಿಜ ಆಡಿದರೆ ನಿಷ್ಠುರ, ಸುಳ್ಳಾಡಿದರೆ ಮತ್ಸರ” ಎಂಬುದು ಬಹು ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು. ಈ ಮಾತು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬ ಎದುರಿಸುವ ನೈತಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸತ್ಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ನಿಜ ಆಡಿದರೆ ನಿಷ್ಠುರವೆ.
”ಸತ್ಯವು ಯಾವಾಗಲೂ ಕಹಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ” ಎಂಬ ಮಾತನ್ನು ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ನಾವು ಸತ್ಯವಂತರಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಯಾರಾದರೂ ಕಟುವಾದ ಸತ್ಯವನ್ನು ನುಡಿದಾಗ ಅದನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರಿಗೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ಸತ್ಯದ ಕಹಿಯಿಂದ ನಾವು ಒಬ್ಬರ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ದೋಷಗಳನ್ನು ಮುಲಾಜಿಲ್ಲದೆ ಅವರ ಮುಖದ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಅವರು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಸಿಟ್ಟಾಗುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸ್ನೇಹ ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಗಳಲ್ಲಿ ಬಿರುಕು ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನೇ ‘ನಿಷ್ಠುರ’ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯವಂತನಿಗೆ ಗೌರವವಿರುತ್ತದೆ ನಿಜ, ಆದರೆ ದಿನನಿತ್ಯದ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸತ್ಯವಂತನು ಅಪ್ರಿಯನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮೇಲಧಿಕಾರಿಯ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ನೌಕರನು ಆ ಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಶತ್ರುವಿನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ.
ಸುಳ್ಳಾಡಿದರೂ ಮತ್ಸರವೆ.
ಸತ್ಯ ಹೇಳಿದರೆ ಸಂಬಂಧ ಕೆಡುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕೆಲವರು ಸುಳ್ಳಿನ ಮೊರೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ರೀತಿಯ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
ಹೊಗಳಿಕೆಯು ವಿಷವೆ ಸರಿ. ನಾವು ಒಬ್ಬರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಲು ಅಥವಾ ಗೊಂದಲ ತಪ್ಪಿಸಲು ಸುಳ್ಳುತನದಲ್ಲಿ ಹೊಗಳಿಕೆ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅದು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಸಂತೋಷ ನೀಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಸತ್ಯ ಬಯಲಾದಾಗ ಅಥವಾ ಆ ಸುಳ್ಳಿನ ಲಾಭ ಪಡೆದವರನ್ನು ನೋಡಿ ಇತರರಲ್ಲಿ ‘ಮತ್ಸರ’ (ಹೊಟ್ಟೆಕಿಚ್ಚು) ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.
ನಂಬಿಕೆಯ ದ್ರೋಹವು ಸಹ ಸುಳ್ಳಿನ ಅಡಿಪಾಯದ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟಿದ ಸಂಬಂಧಗಳು ಬಹಳ ದಿನ ಬಾಳುವುದಿಲ್ಲ. ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿ ಗೆದ್ದವನ ಮೇಲೆ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಗೌರವವಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ದ್ವೇಷ ಮತ್ತು ಅಸೂಯೆ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಸುಳ್ಳು ಹೇಳುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಅಂತರಾತ್ಮಕ್ಕೆ ದ್ರೋಹ ಬಗೆಯುತ್ತಾನೆ, ಇದು ಆತನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಪತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ವ್ಯವಹಾರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ
ಇಂದಿನ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಈ ಗಾದೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿದೆ. ರಾಜಕೀಯ, ವ್ಯವಹಾರ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಾವು ಈ ದ್ವಂದ್ವವನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ಕಾಣುತ್ತೇವೆ.
ಕುಟುಂಬದೊಳಗೆ ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹಿತವಚನ ಹೇಳುವಾಗ ಕಠಿಣ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ನುಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಆ ಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ‘ನಿಷ್ಠುರ’ವಾಗಿ ತೋರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಪಾಲಿಸದಿದ್ದರೆ ಜೀವನವೇ ಹಾಳಾಗಬಹುದು.
ಸ್ನೇಹದೊಳಗೆ,ಕೇವಲ ಮುಖಸ್ತುತಿ ಮಾಡುವ ಗೆಳೆಯನಿಗಿಂತ, ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ತಿದ್ದುವ ‘ನಿಷ್ಠುರ’ ಗೆಳೆಯನೇ ನಿಜವಾದ ಆಪ್ತ.
ಅಧ್ಯಾತ್ಮದೊಳಗೆ, ಬಸವಣ್ಣನವರಂತಹ ಶರಣರು “ನುಡಿದರೆ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರದಂತಿರಬೇಕು” ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವಾಗಲೂ ಅದು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಹಿತವಾಗುವಂತೆ, ಮೃದುವಾಗಿ ಹೇಳುವ ಕಲೆ ನಮಗೆ ಸಿದ್ಧಿಸಿರಬೇಕು.
ಸಮನ್ವಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ
ಸತ್ಯ ಹೇಳಿದರೆ ಜನ ದೂರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿದರೆ ವಂಚನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಮನುಷ್ಯ ಮಾಡಬೇಕಾದುದೇನು? ಈ ಸಂದಿಗ್ಧತೆಗೆ ಉತ್ತರ “ಹಿತವಾದ ಸತ್ಯ”. ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸುಭಾಷಿತವಿದೆ
*ಸತ್ಯಂ ಬ್ರೂಯಾತ್* *ಪ್ರಿಯಂ ಬ್ರೂಯಾತ್ ನ ಬ್ರೂಯಾತ್ ಸತ್ಯಮಪ್ರಿಯಮ್*
ಅಂದರೆ, ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಬೇಕು, ಅದು ಪ್ರಿಯವಾಗಿರಬೇಕು. ಆದರೆ ಅಪ್ರಿಯವಾದ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಬಾರದು (ಹೇಳಲೇಬೇಕಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೃದುವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕು). ಸತ್ಯವು ಕಹಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಆಡುವ ರೀತಿ ಸರಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ನಿಷ್ಠುರತೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಬಹುದು
ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಹೇಳುವಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ನಿಷ್ಠುರತೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಧೈರ್ಯ ನಮಗಿರಬೇಕು.ಏಕೆಂದರೆ ಸತ್ಯದ ಫಲವು ತಡವಾಗಿಯಾದರೂ ಸಿಹಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.ಸುಳ್ಳಿನಿಂದ ಪಡೆಯುವ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸುಖ ಅಥವಾ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.ಅದು ಕೇವಲ ಮತ್ಸರ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆ ದ್ರೋಹಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
”ನಿಜ ಆಡಿದರೆ ನಿಷ್ಠುರ, ಸುಳ್ಳಾಡಿದರೆ ಮತ್ಸರ” ಎಂಬ ಮಾತು ಮುಖವಾಡಗಳನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿಡುವ ಕನ್ನಡಿ. ಮನುಷ್ಯ ಕೇವಲ ಲೋಕ ಮೆಚ್ಚಿಸಲು ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಬಾರದು, ಹಾಗೆಯೇ ಕೇವಲ ತನ್ನ ಅಹಂಕಾರ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಕಟು ಸತ್ಯವನ್ನೂ ಹೇಳಬಾರದು. ಸತ್ಯದ ಹಾದಿ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದ್ದರೂ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸತ್ಯವೇ ಜಯಿಸುತ್ತದೆ. “ಸತ್ಯಮೇವ ಜಯತೇ” ಎಂಬ ಸಂಕಲ್ಪದೊಂದಿಗೆ, ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಸತ್ಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವುದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.
ಶರಣಪ್ಪ ತಳ್ಳಿ ಕುಪ್ಪಿಗುಡ್ಡ
About The Author
